DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Hasan Karal: “Bir litre mazot için artık 6 kilodan fazla buğday gerekiyor”

DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Hasan Karal, 17 Ağustos 2026 tarihli açıklamasında, motorinin litre fiyatının 100 lirayı aşmasının çiftçinin üretim maliyetleri üzerindeki etkisine dikkati çekti. Karal, geçen yıl aynı tarihte İstanbul’da 54 lira seviyesinde olduğunu belirttiği motorinin bugün 102 liraya yükseldiğini, yıllık artışın yaklaşık yüzde 84’e ulaştığını ifade etti.

Karal, çiftçinin en temel girdilerinden biri olan mazottaki artışı 100 litre üzerinden değerlendirerek, “Bir yıl önce 100 litre mazot alan çiftçi yaklaşık 5 bin 440 lira ödüyordu. Bugün aynı 100 litre mazot için 10 bin liradan fazla para ödemek zorunda. Sadece 100 litre mazotta çiftçinin cebinden çıkan ilave para 4 bin 591 lira.” dedi.

Tarımsal ürün fiyatlarındaki değişimin aynı seviyede olmadığını savunan Karal, “Peki çiftçinin sattığı ürün aynı oranda arttı mı? Hayır, aksine düştü. Mazot 100 lirayı geçti; ekonomiyi yönetemeyenlerin eline yüzüne bulaştırdığı bu tablonun faturası yine çiftçiye çıktı.” ifadelerini kullandı.

“BİR LİTRE MAZOT İÇİN 6 KİLODAN FAZLA BUĞDAY SATMAK GEREKİYOR”

TMO’nun 2. grup ekmeklik ve makarnalık buğday alım fiyatının 2025 yılında ton başına 13 bin 500 lira, 2026 yılında ise 16 bin 500 lira olarak belirlendiğini aktaran Karal, buğday fiyatındaki yıllık artışın yüzde 22,2 seviyesinde kaldığını kaydetti.

Mazot ile buğday arasındaki fiyat değişimini karşılaştıran Karal, “Geçen yıl bir litre mazot almak için yaklaşık 4 kilo buğday satmak yeterliyken bugün aynı bir litre mazot için 6 kilodan fazla buğday satmak gerekiyor. Buğdayın fiyatı yüzde 22 artıyor, mazot yüzde 84 artıyor. Çiftçinin ürettiği ürünün mazot karşısındaki alım gücü açık biçimde geriliyor.” değerlendirmesinde bulundu.

“FINDIK YÜZDE 27,5, ÇAY YÜZDE 37,6 ARTTI; MAZOT YÜZDE 84”

Benzer bir tablonun diğer tarımsal ürünlerde de görüldüğünü belirten Karal, TMO’nun fındık alım fiyatlarının 2025’ten 2026’ya ortalama yaklaşık yüzde 28 arttığını ifade etti. Yaş çay alım fiyatının ise 25,44 liradan 35 liraya çıktığını belirten Karal, bu üründeki artış oranını yüzde 37,6 olarak açıkladı.

Karal, yaş çayın mazot karşısındaki alım gücüne ilişkin, “Geçen yıl yaklaşık 2,1 kilo yaş çay satarak bir litre mazot alınabiliyordu. Bugün bunun için yaklaşık 3 kilo yaş çay gerekiyor. Fiyat artırılmış görünüyor ama üreticinin mazot karşısındaki satın alma gücü yine düşmüş durumda.” dedi.

Çekirdeksiz kuru üzüm fiyatlarına da değinen Karal, TMO’nun 2025 yılında kilogram başına 120 lira olarak açıkladığı alım fiyatının 2026 yılında 95 liraya gerilediğini belirtti. Karal, söz konusu değişimin yüzde 20,8’lik düşüşe karşılık geldiğini kaydetti.

“ÇİFTÇİ ÜRÜNÜYLE KAÇ LİTRE MAZOT ALABİLDİĞİNE BAKIYOR”

Mazotun yanı sıra gübre, işçilik, elektrik ve nakliye maliyetlerinin de yükseldiğini belirten Karal, çiftçinin ürününe verilen fiyatların aynı hızda artmadığını savundu.

Karal, “Çiftçi açıklanan rakamın kaç lira arttığına değil, o ürünle kaç litre mazot alabildiğine bakıyor. Bugün yapılması gereken, fiyatların kâğıt üzerinde artması değil, üreticinin satın alma gücünün korunmasıdır.” ifadelerini kullandı.

Üreticinin geçen yıla göre daha fazla harcama yaptığını ve mazot deposunu doldurabilmek için daha fazla ürün satmak zorunda kaldığını belirten Karal, açıklamasını şöyle tamamladı:

“Üretici bugün geçen yıla göre daha fazla harcıyor, deposunu doldurmak için daha fazla ürün satmak zorunda kalıyor. Tarlada alın teri döken çiftçi ürettikçe kazanması gerekirken, artık ürettikçe tükeniyor. Mazot 100 lirayı geçti; ekonomiyi yönetemeyenlerin eline yüzüne bulaştırdığı bu tablonun faturası yine çiftçiye çıktı.”

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI