DEVA Partisi Kadın Çalışmaları Başkanı Zeynep Sudan: “Kadın yoksulluğu Türkiye’nin sosyal adalet meselesidir”

DEVA Partisi Kadın Çalışmaları Başkanı Zeynep Sudan, kadın yoksulluğuna ilişkin yazılı açıklama yaptı. Ekonomik sıkıntının toplumun tüm kesimlerine aynı ölçüde yansımadığını belirten Sudan, kadınların istihdama katılım, sosyal güvence, bakım sorumlulukları ve ekonomik bağımsızlık açısından daha ağır koşullarla karşı karşıya kaldığını ifade etti.

“Türkiye’de ekonomik sıkıntının yükü herkese eşit dağılmıyor”

Kadınların yoksulluğu erkeklerden daha ağır yaşadığını belirten Sudan, TÜİK verilerine işaret ederek, “Türkiye’de ekonomik sıkıntının yükü herkese eşit dağılmıyor. Kadınlar; düşük istihdam, kayıt dışı çalışma, ücretsiz aile işçiliği, bakım yükü ve gelir güvencesinden yoksunluk nedeniyle yoksulluğu daha ağır yaşıyor. TÜİK’in 2025 yılı verilerine göre kadınlarda işsizlik oranı yüzde 11,3 iken erkeklerde yüzde 6,8. Kadınların istihdam oranı ise yalnızca yüzde 32,1; erkeklerde bu oran yüzde 66,4. 2026 yılının Mart ayında da tablo değişmedi. Kadınlarda işsizlik yüzde 10,7 seviyesindeyken kadınların istihdam oranı yüzde 31,5’te kaldı.” ifadelerini kullandı.

“Bu rakamların arkasında milyonlarca kadının hayatı var”

İstatistiklerin günlük hayatta farklı biçimlerde karşılık bulduğunu kaydeden Sudan, bakım sorumlulukları nedeniyle çalışma hayatından ayrılan, eşinin gelirine bağımlı yaşayan veya ücretsiz aile işçisi olarak çalışan kadınlara dikkati çekti.

Sudan, “Bu rakamların arkasında milyonlarca kadının hayatı var. Çocuğunun bakımını üstlendiği için işinden ayrılan kadın var. Eşinin gelirine bağımlı yaşamak zorunda kalan kadın var. Tarımda ailesinin tarlasında çalışan ama yaptığı iş karşılığında kendi adına bir geliri ve sosyal güvencesi olmayan kadın var. Evinde ücretsiz bakım emeği veren ancak ekonominin resmî hesaplarında emeğinin karşılığını göremeyen kadın var. Biz kadın yoksulluğunu yalnızca ‘kadınların gelirinin düşük olması’ olarak görmüyoruz.” dedi.

“Ekonomik bağımsızlığın olmadığı yerde karar alma gücü de azalır”

Kadın yoksulluğunun yalnızca gelir üzerinden ele alınamayacağını vurgulayan Sudan, ekonomik bağımsızlık, sosyal güvence, eğitim ve istihdam olanaklarının yanı sıra karar alma gücünün de değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Sudan, “Kadın yoksulluğu; ekonomik bağımsızlığın, sosyal güvencenin, eğitim ve istihdam imkânlarının ve karar alma gücünün aynı anda zayıflaması demektir. Üstelik yoksulluk kadınlar için yalnızca ekonomik bir sorun değildir. Ekonomik bağımsızlığın olmadığı yerde kadınların hayatlarıyla ilgili karar alma gücü de azalır.” ifadelerine yer verdi.

Kadın yoksulluğuyla mücadelenin toplumsal hayata eşit katılımla doğrudan bağlantılı olduğunu kaydeden Sudan, “Bu nedenle kadın yoksulluğuyla mücadele, aynı zamanda kadınların özgürlüğünü ve toplumsal hayata eşit katılımını güçlendirme mücadelesidir. Artık kadınların emeğini değil, kadınların yoksulluğunu konuşmak yetmez; çözüm üretmek zorundayız.” değerlendirmesinde bulundu.

“DEVA Partisi olarak önerilerimiz açıktır”

Sudan, kadınların sosyal güvenceye ve ekonomik bağımsızlığa erişimini güçlendirmek amacıyla beş maddelik öneri açıkladı. İlk olarak ev kadınları için devlet katkılı sosyal güvenlik modeli kurulması gerektiğini belirten Sudan, “Yıllarca çocuk büyüten, yaşlı ve hasta yakınlarının bakımını üstlenen, evin bütün yükünü taşıyan kadınların emeği ‘çalışmıyor’ denilerek yok sayılamaz.” dedi.

İkinci olarak çocuk bakım hizmetlerinin yaygınlaştırılmasını isteyen Sudan, “Kadının çalışmasının önündeki en büyük engellerden biri bakım yüküdür. Kamu kreşleri artırılmalı, çalışan ailelerin erişebileceği uygun maliyetli bakım hizmetleri oluşturulmalıdır.” ifadelerini kullandı.

Sudan, kadın istihdamını artıran işletmelerin sürdürülebilir biçimde desteklenmesi gerektiğini de belirterek, “Kadını işe almak kadar, kadının o işte kalabilmesini sağlamak da önemlidir.” açıklamasını yaptı.

Kayıt dışı çalışan kadınlar için sosyal güvenlik çağrısı

Kayıt dışı çalışan kadınların sosyal güvenlik sistemine dahil edilmesine yönelik özel modeller geliştirilmesini isteyen Sudan, özellikle tarım, ev hizmetleri, mevsimlik işler ve aile işletmelerinde çalışan kadınlara dikkati çekti.

Sudan, “Özellikle tarım, ev hizmetleri, mevsimlik işler ve aile işletmelerinde çalışan kadınların emeği görünür ve güvenceli hâle getirilmelidir.” dedi.

Kadınların ekonomik hayata katılımının yalnızca istihdam verileri üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade eden Sudan, kadının kendi gelirine, sosyal güvencesine, üretim aracına ve ekonomik karar alma gücüne sahip olup olmadığının da ölçülmesi gerektiğini kaydetti.

“Mesele, kadınların kendi hayatlarının ekonomik öznesi haline gelmesidir”

Kadınların ekonomik hayata katılımına ilişkin tartışmanın yalnızca işe yerleştirme rakamları üzerinden yürütülmemesi gerektiğini belirten Sudan, “Çünkü mesele yalnızca ‘kadınları işe sokmak’ değildir. Mesele, kadınların kendi hayatlarının ekonomik öznesi haline gelmesidir. Türkiye’nin güçlü bir ekonomi kurabilmesi için kadınların yarısının ekonomik potansiyelini görmezden gelme lüksü yoktur.” dedi.

“Kadın yoksulluğu kader değildir”

DEVA Partisi Kadın Çalışmaları Başkanlığının kadınların ekonomik bağımsızlığını güçlendirmeye yönelik politikaları savunmayı sürdüreceğini bildiren Sudan, sosyal güvenlik, istihdam ve üretim politikalarının birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.

Sudan, “Biz DEVA Partisi Kadın Çalışmaları Başkanlığı olarak kadınların emeğini görünür, gelirini güvenceli, geleceğini özgür hale getiren politikaları savunmaya devam edeceğiz. Kadın yoksulluğu kader değildir. Doğru sosyal politikalarla, güçlü bir sosyal güvenlik sistemiyle, istihdamı ve üretimi destekleyen ekonomik politikalarla kadınların hayatını değiştirmek mümkündür.” açıklamasında bulundu.

Sudan, “Türkiye’nin geleceğine yatırım yapmak istiyorsak, önce kadınların emeğine ve ekonomik bağımsızlığına yatırım yapmak zorundayız. Kadın güçlenirse aile güçlenir; kadın güçlenirse ekonomi güçlenir, kadın güçlenirse Türkiye güçlenir.” ifadelerini kullandı.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI