ESİAD Başkanı Sibel Zorlu: “Jeopolitiğin ekonomiye faturası doğru analizle minimize edilebilir”
İzmir’de ESİAD tarafından düzenlenen “İran Krizinin Stratejik Boyutları ve Küresel Sistemin Geleceği” toplantısında konuşan ESİAD Başkanı Sibel Zorlu ve emekli Tümamiral Cem Gürdeniz, küresel güç dengelerindeki değişim, İran krizi ve bunun Türkiye ekonomisine etkilerini değerlendirdi.
Ege Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (ESİAD), İzmir’de düzenlediği “İran Krizinin Stratejik Boyutları ve Küresel Sistemin Geleceği” başlıklı toplantıda, küresel sistemdeki dönüşüm ve bölgesel gerilimlerin ekonomik etkilerini ele aldı. Toplantıya konuşmacı olarak Koç Üniversitesi Denizcilik Forumu Kurucu Direktörü, emekli Tümamiral Cem Gürdeniz katıldı.
“Jeopolitik riskler ekonomik baskıları artırıyor”
Toplantının açılış konuşmasını yapan ESİAD Yönetim Kurulu Başkanı Sibel Zorlu, küresel sistemin önemli bir dönüşüm sürecinden geçtiğini belirterek, “İkinci Dünya Savaşı sonrası şekillenen uluslararası sistem bugün tarihsel bir sınav veriyor.” dedi.
Zorlu, “Rusya-Ukrayna savaşı ile görünür hale gelen fay hatları, İran savaşı ile bölgesel riskleri daha ileri bir aşamaya taşımıştır. Bu gelişmeler sadece güvenlik açısından değil, küresel enflasyonist baskılar ve uluslararası ticaret yolları bakımından da kritik önemdedir.” ifadelerini kullandı.
Ekonomik etkilerin doğru analiz edilmesi gerektiğini vurgulayan Zorlu, “Jeopolitiğin ekonomiye kestiği faturayı minimize etmek, ancak gelişmeleri doğru bir perspektifle okumakla mümkündür.” dedi.
“1492 sonrası kurulan düzen değişiyor”
Emekli Tümamiral Cem Gürdeniz ise konuşmasında küresel sistemde yaşanan değişimi tarihsel bir kırılma olarak değerlendirdi. Gürdeniz, “Bugün yaşananlar, 1492’de Amerika’nın keşfinden sonra kurulan Atlantik merkezli düzenin değişimidir.” ifadelerini kullandı.
Asya’nın yeniden yükselişe geçtiğini belirten Gürdeniz, “Dünyada üretilen gayri safi milli hasılanın yüzde 50’den fazlası ve enerji kaynaklarının büyük bölümü Asya’dadır.” dedi.
Çin’in gemi inşa kapasitesine dikkat çeken Gürdeniz, “Çin, bugün ABD’den 237 kat daha fazla gemi inşa kapasitesine sahiptir. Bu, çok büyük bir güç kaymasına işaret etmektedir.” değerlendirmesinde bulundu.
Deniz yolları ve Arktik vurgusu
Deniz jeopolitiğinin küresel hakimiyet açısından kritik rol oynadığını belirten Gürdeniz, “Deniz ulaştırma rotalarını kontrol edemeyen bir gücün küresel hakimiyetini sürdürmesi mümkün değildir.” dedi.
Arktik bölgesinde buzların erimesiyle yeni ticaret yollarının açıldığını ifade eden Gürdeniz, bu durumun mevcut deniz gücü dengelerini değiştirdiğini söyledi. Gürdeniz, “İran krizinde yaşanan mücadeleyi ve lojistik hatlardaki kırılmaları bu perspektiften değerlendirmek gerekir.” diye konuştu.
Savunma sanayii vurgusu
Toplantının sonunda iş insanlarının sorularını yanıtlayan Gürdeniz, savunma sanayiinde yerlileşmenin önemine dikkat çekti. Gürdeniz, “Kendi savunma sanayisini kuramayan devletler, başkalarının jeopolitik hedeflerine hizmet etmek zorunda kalır.” ifadelerini kullandı.
Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI