Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu: “Hürmüz Boğazı düğümü için dört ülkelik koalisyon kurulmalı”
Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu, Hürmüz Boğazı’nda artan gerilime ilişkin yaptığı değerlendirmede Türkiye, Pakistan, Malezya ve Endonezya’dan oluşacak bir koalisyon önerdi. Davutoğlu, bölgesel ve küresel risklere dikkat çekerek diplomatik çözüm çağrısında bulundu.
Gelecek Partisi Genel Başkanı Ahmet Davutoğlu, sosyal medya platformu X üzerinden paylaştığı video mesajda Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Davutoğlu, yaklaşık 35 gündür Körfez’de yaşanan gerilimin yalnızca bölgeyi değil küresel dengeleri de etkilediğini belirterek, sürecin “1. Dünya Savaşı benzeri sonuçlar doğurabilecek riskler taşıdığını” ifade etti.
Davutoğlu, Amerika-İsrail koalisyonunun İran’a yönelik başlattığı sürecin stratejik planlama ve etki analizinden yoksun olduğunu savunarak, “Kısa sürede rejim değişikliği hedeflendi ancak bu hedef gerçekleşmedi.” dedi. Bölgede ciddi bir yıkım yaşandığını dile getiren Davutoğlu, İran ile Körfez ülkeleri arasındaki gerilimin artmasını “en acı tablo” olarak nitelendirdi.
“Üç ana aktörlü bir denklem oluştu”
Bölgede üç ana taraf bulunduğunu belirten Davutoğlu, “Bir tarafta Amerika-İsrail koalisyonu, diğer tarafta İran ve üçüncü olarak başta Suudi Arabistan olmak üzere Katar, Bahreyn, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri yer alıyor.” ifadelerini kullandı. Son dönemde yapılan açıklamaların Hürmüz Boğazı’na odaklandığını belirten Davutoğlu, özellikle ABD’deki siyasi ve askeri söylemlerin bu noktada yoğunlaştığını kaydetti.
ABD’de askeri görev değişikliklerine dikkat çeken Davutoğlu, NATO’nun devreye sokulmaya çalışıldığını ancak üye ülkelerin temkinli yaklaşımı nedeniyle bu girişimlerin sonuç vermediğini söyledi.
“Asya ülkelerinin devreye girmesi yeni sorunlar doğurabilir”
Davutoğlu, ikinci seçenek olarak Körfez ticaret hatlarından çıkarı olan ülkelerin sürece dahil edilmesinin gündeme geldiğini belirterek, Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore’nin rolüne değindi. Ancak bu ülkelerin sahaya inmesinin yeni jeopolitik gerilimler oluşturabileceğini ifade eden Davutoğlu, “Hindistan’ın İsrail ile ilişkileri İran tarafından sorunlu görülebilir, Çin’in dahil olması ABD ile rekabeti artırır.” değerlendirmesinde bulundu. Japonya ve Güney Kore’nin ise tek başına yeterli kapasiteye sahip olmadığını belirtti.
“Özgün ve yaratıcı diplomasi şart”
Çözümün özgün bir diplomasi yaklaşımında olduğunu vurgulayan Davutoğlu, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başta olmak üzere İslam dünyası liderlerine çağrıda bulundu. Davutoğlu, “İran ve Körfez ülkelerinin güven duyacağı, ABD’nin de itiraz etmeyeceği bir ülke grubu oluşturulmalı.” dedi.
Bu kapsamda Türkiye, Pakistan, Malezya ve Endonezya’dan oluşacak bir koalisyon öneren Davutoğlu, söz konusu ülkelerin hem İran hem Körfez ülkeleriyle hem de ABD ile diyalog kanallarının açık olduğuna dikkat çekti.
“Askeri denetim ve geçiş güvenliği sağlanmalı”
Davutoğlu, önerdiği koalisyonun Hürmüz Boğazı’nda askeri denetim ve geçiş güvenliğini sağlaması gerektiğini belirterek, “Bu ülkelerin liderleri bir araya gelerek önce bir harekât planı oluşturmalı, ardından ABD nezdinde girişimde bulunarak operasyonların durdurulmasını ve geçici ateşkesi sağlamalıdır.” ifadelerini kullandı.
Sürecin devamında İran ile doğrudan temas kurulmasını öneren Davutoğlu, Tahran’da yapılacak görüşmelerle ateşkes sürecinin güçlendirilebileceğini belirtti. İlk aşamada Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişin sağlanmasının hedeflenmesi gerektiğini söyleyen Davutoğlu, daha sonra kalıcı ateşkesin temel unsurlarının ele alınabileceğini ifade etti.
Davutoğlu, bu unsurlar arasında İran’ın nükleer programı, balistik füze kapasitesi, Körfez ülkeleriyle ilişkileri ve vekâlet savaşlarının yer aldığını belirterek, nihai aşamada bir saldırmazlık paktının gündeme gelebileceğini dile getirdi.
Davutoğlu, “Bu tür bir diplomatik girişim İsrail’in bölgedeki etkisini sınırlayabilir ve daha büyük bir çatışmanın önüne geçebilir.” diyerek, Türkiye öncülüğünde yürütülecek çok taraflı bir girişimin kritik rol oynayabileceğini vurguladı.
Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI