İzmir Milletvekili Murat Bakan: “İçişleri Bakanlığı kadınları ölüme terk ediyor”

CHP İçişleri Politika Kurulu Başkanı ve TBMM İzmir Milletvekili Murat Bakan, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü kapsamında yaptığı yazılı açıklamada Türkiye’de artan kadın cinayetleri, koruma kararlarının uygulanması ve İçişleri Bakanlığı’nın politikalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Murat Bakan, kadınların korunmasına yönelik mekanizmaların etkin işlemediğini belirterek “KADES var ama işlemiyor. Her gün kadınlar öldürülüyor, kimse sorumluluk hissetmiyor. 23 kadın koruma kararı olmasına karşın öldürüldü” dedi.

Kadın cinayetlerine ilişkin verileri paylaşan Murat Bakan, “Eleştirmek için eleştirmiyoruz; rakamların ortaya koyduğu bir gerçekten bahsediyoruz. 2024 yılında Türkiye, veri tutulmaya başlandığından bu yana en yüksek kadın cinayeti sayısını yaşadı. 394 kadın erkekler tarafından öldürüldü, 258 kadın şüpheli biçimde hayatını kaybetti. 2025 yılında da tablo değişmedi. 297’si doğrudan cinayet olmak üzere 391 kadın hayatını kaybetti. Bu kadınların 253’ü en güvenli hissetmeleri gereken yerde, evlerinde katledildi” ifadelerini kullandı.

“Koruma kararları kağıt üzerinde kalıyor”

Koruma kararlarının sahada uygulanmadığını savunan Murat Bakan, İçişleri Bakanlığı’nın sorumluluğuna dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu:
“İçişleri Bakanlığı’nın sorumluluğundaki en kritik başarısızlık, verilen koruma kararlarının sahadaki karşılığının olmaması. Devlet bir yandan kadına tehlike altında olduğunu söyleyip tedbir kararı veriyor; öte yandan o kararı uygulatacak mekanizmayı işletmiyor.”

2024 yılına ilişkin örnekler paylaşan Murat Bakan, “2024 yılında 28 kadın aktif koruma kararı olmasına karşın hayatını kaybetti. 2024’ün yalnızca ilk 6 ayında 16 kadın tedbir kararı sürerken öldürüldü. Uzaklaştırma kararlarının etkin biçimde denetlenmesi ve ihlallerin raporlanması için sistematik bir mekanizma bulunmuyor” dedi.

Serpil Erfındık ve Hülya Şellavcı davalarını hatırlatan Murat Bakan, “Koruma kararını uygulamakla yükümlü olan kolluk görevlileri hesap vermek zorundadır. Bu bir tercih değil; devletin anayasal yükümlülüğüdür” ifadelerini kullandı.

“KADES reklam aracı mı, koruma mekanizması mı?”

KADES uygulamasına da değinen Murat Bakan, uygulamanın yaygınlaşmasına rağmen kadın cinayetlerinde düşüş yaşanmadığını belirtti. Murat Bakan, “KADES 8 milyon 900 binden fazla kez indirildi. Ancak indirme sayısındaki artış cinayetlerdeki düşüşle karşılık bulmuyor. Bu rakam devlete güveni değil; korunma ihtiyacının ne kadar kritik olduğunu gösterir” dedi.

İstanbul Sözleşmesi’nden çekilmenin ardından geçen süreçte kadın cinayetlerinin arttığını savunan Murat Bakan, “İhbarların ortalama yarısı ‘asılsız’ çıktığı için kaynaklar verimli kullanılamıyor. Akıllı telefonu olmayan ya da telefonuna el konulan kadınlar uygulamaya erişemiyor. Bu temel tasarım açığı 8 yıldır kapatılmadı” değerlendirmesinde bulundu.

Elektronik izleme ve silah erişimi eleştirisi

Elektronik kelepçe uygulamasının yeterince kullanılmadığını belirten Murat Bakan, “Elektronik kelepçe sistemi uzaklaştırma kararlarını fiilen uygulanabilir kılacak en etkili araçlardan biri. Ancak bu uygulama kural değil, istisna olarak kullanılıyor” dedi.

Kadın cinayetlerinde ateşli silahların yaygınlığına da dikkat çeken Murat Bakan, “Faillerin ateşli silahlara erişimini engelleyecek sistematik bir mekanizma işletilmiyor. Elektronik izlemenin sağladığı caydırıcılık yaygınlaştırılmadığı sürece işlevsizdir” ifadelerini kullandı.

“Şiddet başvuruları çoğu zaman ciddiye alınmıyor”

Sivil toplum kuruluşlarının araştırmalarına da atıfta bulunan Murat Bakan, kolluk kuvvetlerinin kadına yönelik şiddete yaklaşımında yapısal sorunlar bulunduğunu söyledi.

Murat Bakan, “Kadınların kolluk birimlerine yaptığı başvurular çoğu zaman ciddiye alınmıyor. Şiddet olayları ‘aile içi mesele’ olarak değerlendirilip taraflar uzlaştırılmaya çalışılıyor. Kadınlar çeşitli baskılarla şiddet ortamına geri dönmeye zorlanıyor” dedi.

“Veri olmadan hesap sorma olmaz”

Kadın cinayetlerine ilişkin verilerin kamu kurumları tarafından düzenli biçimde açıklanmadığını savunan Murat Bakan, “Kadın cinayeti verilerini bugün kamuoyuyla sistematik biçimde paylaşan İçişleri Bakanlığı değil; sivil toplum kuruluşlarıdır. Bakanlık bu verileri ne düzenli tutuyor ne de kamuoyuyla paylaşıyor” ifadelerini kullandı.

Şüpheli kadın ölümlerinin soruşturma sonuçlarının ve koruma kararı uygulama oranlarının kamuoyuna açıklanması gerektiğini vurgulayan Murat Bakan, “Veri olmadan hesap sorma olmaz; hesap sorma olmadan sorumluluk olmaz” dedi.

“Koruma mekanizmalarını güçlendireceğiz”

Murat Bakan, açıklamasının sonunda kadınların korunmasına yönelik politika önerilerini de sıraladı. Koruma kararlarının aktif kolluk denetimiyle uygulanması gerektiğini belirten Murat Bakan, elektronik kelepçe uygulamasının yaygınlaştırılacağını ve KADES sisteminin gerçek bir acil müdahale mekanizmasına dönüştürülmesi gerektiğini ifade etti.

Murat Bakan, “Koruma kararı olan bir kadın öldürüldüğünde o kararı uygulamakla yükümlü memur hakkında otomatik idari ve adli soruşturma başlatılacak. İçişleri Bakanlığı kadın cinayeti verilerini, şüpheli ölüm soruşturma sonuçlarını ve koruma kararı uygulama oranlarını aylık olarak yayımlamakla yükümlü olacak” dedi.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI