CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer: “2025 yılında 739 bin baş hayvan ithal edildi, daha az hayvana daha çok döviz ödendi”

CHP Niğde Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, Türkiye’nin son 10 yıllık canlı sığır ithalat verilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Gürer, 2025 yılında gerçekleştirilen ithalatın maliyet bazında en yüksek seviyelerden birine ulaştığını belirterek, “Hayvan sayısı azalırken döviz faturası katlandı. İthalat artık bir çözüm değil, ekonominin sırtında ağır bir yük haline geldi.” dedi.

2025, Tutar Bazında İkinci En Yüksek Yıl

Ömer Fethi Gürer, 2016–2025 dönemine ait verileri paylaşarak, “2018 yılında 1 milyar 692 milyon dolarlık rekorun ardından, 2025 yılında 1 milyar 191 milyon dolarla tarihimizin en yüksek ikinci ithalat faturası kesildi. 2023’teki 1 milyar 163 milyon dolarlık ve 2017’deki 1 milyar 159 milyon dolarlık rakamlar da geride bırakıldı. Bu tablo, ithalatın geçici bir pansuman değil kalıcı ve maliyetli bir bağımlılık haline geldiğini gösteriyor.” ifadelerini kullandı.

Gürer, 2025 yılında toplam 739 bin 706 baş canlı hayvan ithal edildiğini belirterek, “2018 yılında 1 milyon 460 bin baş hayvan ithal edilmişti. Bugün daha az hayvan alıyoruz ama daha fazla döviz ödüyoruz. Bu durum hayvan başına maliyetin ciddi biçimde arttığını ortaya koyuyor.” dedi.

Hayvan Başına Maliyet Yüzde 65’ten Fazla Arttı

Birim maliyetlerdeki artışa dikkat çeken Gürer, “2019 yılında bir hayvanın ithalat maliyeti yaklaşık 976 dolar seviyesindeydi. Bu rakam 2024’te 1.888 dolara kadar çıktı, 2025’te ise 1.610 dolar olarak gerçekleşti. Altı yıl içinde hayvan başına maliyet yüzde 65’in üzerinde arttı. İthalat, iddia edildiği gibi et fiyatlarını düşürmedi; aksine ülkeyi daha pahalı bir hayvancılık modeline mahkûm etti.” diye konuştu.

İthalatın Yüzde 88’i Damızlık Dışı

2025 yılı verilerinin ithalatın niteliğine de işaret ettiğini kaydeden Ömer Fethi Gürer, “739 bin baş hayvanın yalnızca 68 bin 707’si damızlık. Geriye kalan 670 bin 999 baş hayvan besilik ya da kesimlik olarak getirildi. Bu tablo sürüyü büyütmeye değil günü kurtarmaya yönelik bir anlayışın sonucudur. Üretimi artırmayan, tüketimi ithalatla ikame eden bu yaklaşım sorunu derinleştiriyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Daha Az Et, Neredeyse Aynı Döviz

Canlı ağırlık bazlı verilere de değinen Gürer, “2018 yılında 440 bin ton canlı hayvan ithal edilirken, 2025 yılında bu miktar 239 bin tona geriledi. Yaklaşık yüzde 45’lik bir düşüş var. Buna rağmen ödenen döviz neredeyse aynı seviyede kaldı. Türkiye daha az et alıyor ama neredeyse aynı dövizi ödüyor. Bu durum pazarlık gücümüzün zayıfladığını ve dışa bağımlılığın arttığını gösteriyor.” dedi.

“İthalat Hayvancılığı Kurtarmadı”

İthalata dayalı politikaların değişmesi gerektiğini belirten Gürer, “Hayvan ithalatı arttıkça et ucuzlamadı. Üretici maliyetler altında ezilip üretimden çekilirken, tüketici pahalı et tüketmeye devam etti. Çözüm yerli üreticiyi desteklemek, yem maliyetlerini düşürmek, buzağı ölümlerini ve hayvan hastalıklarını önlemektir. Et ve Süt Kurumu ithalatçı bir anlayış yerine yerli hayvancılığı destekleyen uygulamalara yönelmelidir.” ifadelerini kullandı.

Ömer Fethi Gürer, 2026 yılı için 500 bin baş büyükbaş hayvan ithalatı öngörüldüğünü de belirterek, “200 baş ve üzeri hayvanı olan işletmeler istedikleri yerde kesim yapabilirken, 200 başın altındaki işletmelerin Et ve Süt Kurumu üzerinden kesime yönlendirilmesine besiciler tepki gösteriyor.” dedi.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI