DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin: “Çiftçi gübreyi bugün alamazsa yarın hasattan kaybeder”

DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin: “Çiftçi gübreyi bugün alamazsa yarın hasattan kaybeder”

DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, gübre üretimindeki kapasite düşüşü ve fiyat artışlarının tarımsal üretimi tehdit ettiğini belirtti. Gübre üretiminin yüzde 54 azalmasına karşılık satış fiyatlarının yüzde 42 yükseldiğine dikkat çeken Şahin, çiftçilerin artan maliyetler nedeniyle gübre alımlarını ertelediğini ifade ederek Tarım ve Orman Bakanlığına güncel verilerin açıklanması ve desteklerin gerçek maliyetlere göre yeniden düzenlenmesi çağrısında bulundu.

Kasım 16, 2026 - 13:28

DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, Türkiye'de gübre sanayisinde yaşanan üretim daralmasını, artan gübre fiyatlarını ve çiftçilerin karşı karşıya kaldığı maliyet baskısını gündeme taşıdı. Gübre üretiminde kapasite kullanım oranının yüzde 19'a kadar gerilediğine ve fiyatların yükselmeye devam ettiğine dikkat çeken Şahin, tarımsal üretimde yaşanan sorunların gıda güvenliğini doğrudan tehdit ettiğini belirtti.

16 Kasım 2026 tarihinde yaptığı yazılı açıklamada gübre üreticilerinin faaliyet raporlarına ve Türkiye Ziraat Odaları Birliğinin verilerine işaret eden Şahin, iktidarın tarımsal destek politikalarını eleştirdi. Çiftçilerin gübre alımlarını yüksek faiz ve maliyetler nedeniyle ertelediğini vurgulayan Şahin, Tarım ve Orman Bakanlığından güncel gübre tüketim verilerini kamuoyuyla paylaşmasını istedi.

“Çiftçinin Toprağına Atacağı Gübreyi Alamaması Ciddi Bir Tehlikedir”

Gübreye erişimde yaşanan sorunların tarımsal üretim üzerindeki etkilerine dikkat çeken DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

“Bir ülkenin tarımında tehlike yalnızca kuraklıkla, donla, doğal afetlerle başlamaz. Çiftçinin toprağına atacağı gübreyi alamaması da en az bunlar kadar ciddi bir tehlikedir. Çünkü toprağın ihtiyacını erteleyebilirsiniz ama hasat zamanı geldiğinde kaybettiğiniz verimi geri getiremezsiniz. Bugün Türkiye'de çiftçilerimiz tam da böyle bir sıkıntıyla karşı karşıya. Gübre fiyatları yükseliyor, üretim maliyetleri ağırlaşıyor, çiftçi ihtiyacı olan gübreyi almak için borçlanmayı bile göze alamıyor. Üstelik bu tabloyu artık yalnızca çiftçi anlatmıyor. Gübreyi üreten şirketlerin kendi raporları da doğruluyor.”

“Fabrikalar Kapasitesinin Beşte Birini Bile Kullanamıyor Ama Gübrenin Fiyatı Yüzde 42 Artıyor”

Tekfen Holding tarafından 9 Kasım'da açıklanan faaliyet raporuna değinen Şahin, Türkiye'nin önemli gübre üreticilerinden Toros Tarım'ın üretim kapasitesindeki düşüşe dikkat çekti.

Şahin, Ceyhan, Mersin ve Samsun fabrikalarında 2026 yılının üçüncü çeyreğinde kapasite kullanım oranının yüzde 19'a gerilediğini, aynı dönemde gübre üretiminin geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 54 azaldığını bildirdi.

Şahin, üretim düşüşüne rağmen fiyatların yükseldiğini belirterek şunları söyledi:

“9 Kasım'da açıklanan Tekfen Holding faaliyet raporuna göre, Türkiye'nin önemli gübre üreticilerinden Toros Tarım'ın Ceyhan, Mersin ve Samsun fabrikalarında kapasite kullanım oranı, 2026 yılının üçüncü çeyreğinde yüzde 19'a kadar gerilemiş. Geçen yılın aynı dönemine göre gübre üretimi yüzde 54 azalırken ortalama yurt içi satış fiyatı yüzde 42 yükselmiş. Düşünebiliyor musunuz, fabrikalar kapasitesinin beşte birini bile kullanamıyor ama gübrenin fiyatı yüzde 42 artıyor! Üretim düşüyor, fiyat yükseliyor, olan yine çiftçiye oluyor.”

“Çiftçi Keyfinden Gübre Almıyor Değil, Parası Yetmediği İçin Alamıyor”

Gübre satışlarındaki gerilemenin çiftçilerin alım gücündeki düşüşü ortaya koyduğunu savunan Şahin, Toros Tarım'ın yılın ilk dokuz ayındaki yurt içi gübre satışlarının 966 bin tondan 802 bin tona düştüğünü belirtti.

Tek bir üreticinin satışlarında 164 bin tonluk azalma yaşandığını vurgulayan Şahin, şirketin faaliyet raporunda çiftçiler ve bayilerin yüksek faiz ile maliyet baskısı nedeniyle gübre alımlarını ertelediğinin ifade edildiğini aktardı.

Şahin, konuya ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı:

“Üstelik aynı şirketin yılın ilk dokuz ayındaki yurt içi gübre satışları 966 bin tondan 802 bin tona düşmüş. Tek bir üreticinin satışlarında 164 bin tonluk gerileme var. Bu rakamlardan daha vahim olan ise şirketin faaliyet raporundaki tespit. Çiftçiler ve bayiler, yüksek faiz ve maliyet baskısı nedeniyle gübre alımlarını erteliyor. Çiftçi keyfinden gübre almıyor değil, parası yetmediği için alamıyor! İşte tarımın geldiği nokta budur.”

“Amonyum Nitrat Yüzde 67,7, Mazot Yüzde 73,4 Zamlandı”

Türkiye Ziraat Odaları Birliğinin Ekim 2026 verilerini de değerlendiren Şahin, tarımsal üretimde kullanılan temel girdilerdeki fiyat artışlarının çiftçilerin maliyetlerini ağırlaştırdığını belirtti.

Şahin'in aktardığı verilere göre son bir yılda DAP gübresinin fiyatı yüzde 39,7, kompoze gübrenin fiyatı yüzde 42,3, amonyum nitratın fiyatı yüzde 67,7 ve mazotun fiyatı yüzde 73,4 arttı.

Artan maliyetler karşısında çiftçilerin üretimlerini sürdürmekte zorlandığını ifade eden Şahin, gübre fiyatlarındaki yükselişin tarımsal verimlilik açısından ciddi risk oluşturduğunu kaydetti.

“Sizin Yüzde 25'iniz Bütçe Sunumunda Duruyor, Çiftçi İse Gübreyi Tarlasına Atabilmenin Hesabını Yapıyor”

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz'ın 2027 yılı bütçesine ilişkin açıklamalarını da eleştiren Şahin, çiftçilerin gübre maliyetlerinin yüzde 25'inin karşılandığı yönündeki değerlendirmelerin sahadaki ekonomik koşullarla birlikte ele alınması gerektiğini savundu.

Şahin, Cevdet Yılmaz'a şu sözlerle seslendi:

“Bütün bunlar yaşanırken Cumhurbaşkanı Yardımcısı Sayın Cevdet Yılmaz, 2027 bütçesinde çiftçinin gübre maliyetinin yüzde 25'ini karşıladıklarını söylüyor. Sayın Yılmaz, çiftçinin gübre maliyetinin dörtte birini karşıladığınızla övünüyorsunuz da geriye kalanını ödeyemediği için gübre alımını erteleyen çiftçiyi neden görmüyorsunuz? Sizin yüzde 25'iniz bütçe sunumunda duruyor, çiftçi ise gübreyi tarlasına atabilmenin hesabını yapıyor!”

“Tarlada Eksilen Verimin Hesabı, Eninde Sonunda Milletin Sofrasına Gelir”

Türkiye'de kimyevi gübre tüketimindeki azalmaya da dikkat çeken Şahin, Tarım ve Orman Bakanlığının verilerine göre 2025 yılında gübre tüketiminin yüzde 6 gerilediğini hatırlattı.

2026 yılının sonuna yaklaşılırken gübre üretimi ve satışlarında ortaya çıkan göstergelerin tarımsal üretim açısından risklerin sürdüğüne işaret ettiğini belirten Şahin, küresel fiyat artışları ve ithalat maliyetlerinin çiftçilerin yaşadığı sorunlara gerekçe olarak sunulmaması gerektiğini savundu.

Şahin, açıklamasında şu değerlendirmelerde bulundu:

“Bakın, Tarım ve Orman Bakanlığının verilerine göre 2025 yılında Türkiye'nin kimyevi gübre tüketimi yüzde 6 azaldı. Şimdi 2026'nın sonuna gelirken üretimden satışa kadar sektörün verdiği sinyaller, tehlikenin devam ettiğini gösteriyor. Küresel fiyatlar yükselmiş, ithalat pahalanmış, hammadde maliyetleri artmış olabilir. Bunları biz de biliyoruz. Fakat iktidarın görevi çiftçiye neden gübre alamadığını anlatmak değil, gübre alabilmesini sağlamaktır. Çiftçinin gübreyi alamamasına seyirci kalıp sonra gıda fiyatlarının yüksekliğinden şikâyet edemezsiniz! Tarlada eksilen verimin hesabı, eninde sonunda milletin sofrasına gelir.”

“2026 Yılının Güncel Gübre Satış ve Tüketim Verilerini Açıklayın”

Tarım ve Orman Bakanlığına doğrudan çağrıda bulunan Şahin, Gübre Takip Sistemi üzerinden üretimden satışa kadar gerçekleştirilen denetimlerin çiftçilerin satın alma gücünü de kapsaması gerektiğini belirtti.

Tarımsal desteklerin bütçede açıklanan oranlar yerine çiftçilerin fiilen ödediği maliyetler dikkate alınarak yeniden değerlendirilmesini isteyen Şahin, 2026 yılına ilişkin güncel gübre satış ve tüketim verilerinin açıklanmasını talep etti.

Şahin, Bakanlığa yönelik çağrısını şu sözlerle dile getirdi:

“Tarım ve Orman Bakanlığına da buradan sesleniyorum. Gübre Takip Sistemi üzerinden üretimden satışa kadar her çuvalı takip ediyorsunuz. Güzel. Peki, o çuvalı çiftçinin satın alacak gücü kalmış mı, bunu da takip ediyor musunuz? 2026 yılının güncel gübre satış ve tüketim verilerini açıklayın. Destekleri kâğıt üzerindeki oranlara göre değil, çiftçinin ödediği gerçek maliyetlere göre yeniden değerlendirin. Çünkü çiftçinin ihtiyacı, kürsüden anlatılan destek başarıları değil, tarlasına zamanında atabileceği gübredir. Siz verdiğiniz desteği sayıyorsunuz, çiftçi alamadığı gübrenin hesabını yapıyor!”

“O Kaybın Bedelini Yalnızca Çiftçi Değil, Milletin Tamamı Öder”

Gübre kullanımındaki azalmanın hasat döneminde verim kaybına neden olabileceğini ve bunun gıda fiyatları üzerinden toplumun tamamını etkileyebileceğini vurgulayan DEVA Partisi Ankara Milletvekili İdris Şahin, açıklamasını şu uyarıyla tamamladı:

“Unutmayın, Çiftçi gübreyi bugün alamazsa yarın hasattan kaybeder ve o kaybın bedelini yalnızca çiftçi değil, milletin tamamı öder.”