DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı Hasan Karal: “Mazot yüzde 108 arttı, destek yüzde 50; bunun neresi müjde?”

DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Hasan Karal, Tarım ve Orman Bakanlığının bitkisel üretim destek katsayısındaki artışı “müjde” olarak duyurmasına tepki gösterdi. Son iki yılda mazot, gübre, işçilik ve diğer üretim giderlerindeki yükselişin desteklerdeki artışın üzerinde kaldığını savunan Karal, “Çiftçi açıklanan yüzdeye değil, o destekle kaç litre mazot, kaç kilo gübre alabildiğine bakıyor. Tarım Bakanlığı ‘müjde’ diyerek kimi kandırıyor?” dedi.

Tarım ve Orman Bakanlığının 2025 üretim yılında 244 lira olan destek katsayısının 2026 yılı için 367 liraya çıkarıldığını ve artış oranının yüzde 50,4 olduğunu açıkladığını aktaran Karal, 2026 yılı destek katsayısının daha önce 310 lira olarak belirlendiğine dikkati çekti. Karal, son düzenlemeyle 310 liradan 367 liraya yapılan ilave artışın yüzde 18,4 seviyesinde olduğunu ifade etti.

“Mazottaki artış destek artışının iki katından fazla”

29 Ağustos 2024'te 43,57 lira seviyesinde bulunan motorinin litre fiyatının 8 Eylül 2026 itibarıyla 90 liranın üzerine çıktığını belirten Karal, iki yıllık artışın yaklaşık yüzde 108'e ulaştığını kaydetti.

Karal, desteklerdeki artış ile mazot fiyatlarındaki değişimin karşılaştırılması gerektiğini belirterek, “Bakanlık destek katsayısını 244 liradan 367 liraya çıkardı; artış yüzde 50,4. Aynı dönemde çiftçinin traktörüne koyduğu mazot yüzde 108 arttı. Yani mazottaki artış, destek artışının iki katından fazla. Girdi maliyetlerini dikkate aldıklarını söylüyorlar ama rakamlar bunun tam tersini gösteriyor.” ifadelerini kullandı.

“Destek arttı ama o destekle alınan mazot azaldı”

Desteklerin yalnızca açıklanan parasal tutarı üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini söyleyen Karal, çiftçinin satın alma gücündeki değişime işaret etti. Karal, 244 liralık destekle Ağustos 2024 fiyatları üzerinden yaklaşık 5,6 litre mazot alınabilirken, 367 liralık yeni destekle yaklaşık 4 litre mazot alınabildiğini belirtti.

Karal, “Desteğin üzerinde yazan rakam büyümüş ama çiftçinin eline geçen gerçek destek küçülmüş. Desteği yüzde 50 artırdık diyorsunuz ama o parayla alınabilen mazot yaklaşık yüzde 28 azalmış. Çiftçi için gerçek hesap budur.” diye konuştu.

“Gübre fiyatları iki yılda neredeyse iki katına çıktı”

Gübre fiyatlarındaki yükselişin de destek artışının üzerinde olduğunu savunan Karal, Ağustos 2024 ile Ağustos 2026 arasındaki dönemde ÜRE, DAP ve 20.20.0 kompoze gübre fiyatlarının ortalama yaklaşık yüzde 96 arttığını bildirdi.

Karal, “Gübre fiyatları iki yılda neredeyse iki katına çıktı, destek artışı ise yüzde 50’de kaldı. 244 lirayla yaklaşık 17 kilo ÜRE alınabilirken bugün 367 lirayla yaklaşık 13,4 kilo alınabiliyor. Yani destek rakamı büyüyor ama çiftçinin alım gücü küçülüyor.” dedi.

“Çiftçinin beklediği gerçek bir destektir”

İşçilik maliyetlerindeki yükselişin de destek artışını geçtiğini belirten Karal, elektrik başta olmak üzere diğer üretim giderlerinin çiftçinin maliyetlerini artırmaya devam ettiğini ifade etti.

Destek politikalarının üreticinin karşı karşıya olduğu maliyetler üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Karal, “Rakamları büyütüp adına müjde demek kolay. Asıl olan, o desteğin çiftçinin tarlasındaki karşılığıdır. Bugün destek artıyor ama alınabilen mazot azalıyor, gübre azalıyor; işçilik ve diğer maliyetler üreticinin sırtında büyümeye devam ediyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Karal, “Çiftçinin beklediği kâğıt üzerinde büyük görünen rakamlar değil, üretimini sürdürebileceği gerçek bir destektir. Destek, çiftçiyi maliyetlere karşı koruyorsa destektir; gerisinde kalıyorsa kâğıt üzerindeki bir rakamdan ibarettir.” ifadelerini kullandı.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI