ESKİŞEHİR’DE OKUL ÖNCESİ EĞİTİM KRİZİ DERİNLEŞİYOR HER 3 ÇOCUKTAN 2’Sİ SİSTEM DIŞINDA
Odunpazarı Belediyesi ESGO tarafından yayımlanan rapor, Eskişehir’de 0-5 yaş grubundaki çocukların yüzde 64,2’sinin okul öncesi eğitim hizmetlerinden yararlanamadığını ortaya koydu. Türkiye genelinde de erken çocukluk eğitiminin Avrupa’nın gerisinde kaldığına dikkat çekilen rapor, altyapı eksikliği ve kamusal hizmet yetersizliğine işaret ediyor.
Odunpazarı Belediyesi Eskişehir Strateji Geliştirme Ofisi (ESGO) tarafından hazırlanan “Türkiye ve Eskişehir’de Okul Öncesi Eğitim Hizmetlerinin Durumu” başlıklı rapor kamuoyuyla paylaşıldı. Raporda, hem Türkiye genelinde hem de Eskişehir özelinde erken çocukluk eğitimine erişimin yetersiz olduğu vurgulandı. Verilere göre Eskişehir’de 0-5 yaş grubundaki 51 bin 987 çocuğun yalnızca 18 bin 605’i hizmet alabiliyor.
“HER ÜÇ ÇOCUKTAN İKİSİ HİZMET DIŞINDA”
Raporda, kentte 33 bin 382 çocuğun okul öncesi eğitim sisteminin dışında kaldığı belirtilerek, “Erişim oranı yüzde 35,8 seviyesinde kalırken, sistem dışı oran yüzde 64,2 olarak hesaplandı.” ifadelerine yer verildi. Bu durumun, Eskişehir’in Türkiye ortalamasının üzerinde olmasına rağmen ciddi bir erişim sorununa işaret ettiği kaydedildi.
TÜRKİYE AVRUPA’NIN GERİSİNDE KALDI
ESGO raporunda OECD verilerine dayandırılan analizde, Türkiye’de 0-2 yaş grubunda okul öncesi eğitime katılım oranının yüzde 5’in altında olduğu belirtildi. 3-5 yaş grubunda ise bu oran yüzde 54 seviyesinde kaldı. Raporda, “Türkiye’de 0-5 yaş arası çocukların yalnızca yaklaşık yüzde 27-28’i okul öncesi eğitim hizmetlerine erişebiliyor.” denildi. Avrupa Birliği ülkelerinde ise 3 yaş altı katılımın yüzde 39, 4-5 yaş grubunun ise yüzde 96 seviyesinde olduğu aktarıldı.
KREŞLERDE KAMUSAL EKSİKLİK DİKKAT ÇEKİYOR
Eskişehir’de toplam 43 kreşte 3 bin 111 çocuğa hizmet verildiği belirtilirken, bu hizmetin büyük ölçüde belediyeler ve özel sektör tarafından sağlandığı ifade edildi. Raporda, “Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na bağlı tek bir kamu kreşi bulunmuyor.” tespiti yer aldı. Ayrıca Eskişehir Osmangazi Üniversitesi’ndeki kamu kreşinin kapatılmasının özellikle 0-2 yaş grubunu olumsuz etkilediği belirtildi.
EĞİTİM SİSTEMİ 5 YAŞA ODAKLI
Anaokulu ve anasınıflarına ilişkin verilerde toplam 15 bin 494 öğrencinin eğitim aldığı ifade edildi. Yaş dağılımında ise 5 yaş grubunun ağırlıkta olduğu görüldü. Raporda, “Sistem büyük ölçüde zorunlu eğitim kapsamındaki 5 yaş grubuna odaklanmış durumda.” değerlendirmesi yapıldı.
ALTYAPI AÇIĞI: EN AZ 1.670 DERSLİK GEREKLİ
Raporda, mevcut açıkların giderilebilmesi için en az 1.670 yeni dersliğe ihtiyaç olduğu belirtildi. Bu ihtiyacın, kapasite modeline göre 112 ila 334 yeni okul anlamına geldiği ifade edildi. Uzmanlar, “Gerçek ihtiyaç, ideal kapasite hesaplarının da üzerinde olabilir.” görüşünü paylaştı.
YEREL YÖNETİMLERİN PAYI SINIRLI AMA KRİTİK
Odunpazarı Belediyesi’nin mevcut sistemdeki çocukların yüzde 6,3’üne hizmet verdiği belirtilirken, yerel yönetimlerin desteklenmesi halinde kapasitenin artırılabileceği vurgulandı. Raporda, mevcut kaynaklarla açığın kapanmasının mümkün görünmediği kaydedildi.
“EĞİTİM MEMNUNİYETİ DÜŞÜYOR”
TÜİK verilerine de yer verilen raporda, eğitim memnuniyetinin son 12 yılda 13 puan düştüğü belirtildi. “Eğitim, Türkiye’nin en önemli üç sorunu arasında yer alıyor.” ifadesi kullanıldı.
ÇÖZÜM ÖNERİLERİ SIRALANDI
Raporda, kamu yatırımlarının artırılması, 0-2 yaş grubu için kamusal kreş modelinin oluşturulması ve belediyelere merkezi bütçeden destek sağlanması önerildi. Ayrıca zorunlu eğitimin 4 yaşa, orta vadede 3 yaşa çekilmesi gerektiği ifade edildi. Düşük gelirli aileler için destek fonu oluşturulması ve özel sektör fiyatlarının denetlenmesi gerektiği de vurgulandı.
Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI