CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış: “Hazinenin bilançosu düzelirken vatandaşın bütçesi açık veriyor”

CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonunda gerçekleştirilen Hazine ve Maliye Bakanlığının 2027 yılı bütçe görüşmelerinde ekonomi politikalarını eleştirdi. Fon tasfiyeleri, denetim mekanizmaları, enflasyon, faiz giderleri, emekli aylıkları ve üreticilerin borçluluk durumunu gündeme taşıyan Kış, açıklanan ekonomik göstergeler ile vatandaşların yaşadığı geçim sıkıntısı arasında ciddi farklılıklar bulunduğunu ifade etti.

Ekonomi yönetiminin başarı değerlendirmelerinin vatandaşın günlük yaşamındaki karşılığı üzerinden yapılması gerektiğini belirten Kış, “Siz ekonominin rakamlarını anlatıyorsunuz ama biz o rakamların vatandaşın hayatındaki karşılığını sorguluyoruz.” sözleriyle bütçe politikalarını eleştirdi.

“Ekonomi Şoklara Dayanıklı Olabilir Ama Vatandaş Hayat Pahalılığına Dayanamıyor”

Hazine ve Maliye Bakanlığının bütçe sunumunda ekonominin dayanıklılığına ve güçlenen makroekonomik göstergelere yapılan vurguyu değerlendiren CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, enflasyon verileri ile vatandaşın alım gücü arasındaki ilişkiye dikkat çekti.

Ekim ayında Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) yıllık enflasyonu yüzde 29,77, Enflasyon Araştırma Grubunun (ENAG) ise yüzde 45,12 olarak açıkladığını hatırlatan Kış, enflasyon oranındaki gerilemenin fiyatların düştüğü anlamına gelmediğini belirtti.

Kış, konuya ilişkin şu ifadeleri kullandı:

“Ekonomi şoklara dayanıklı olabilir ama vatandaş artık hayat pahalılığına dayanamıyor. Enflasyonun düşmesini başarı olarak anlatıyorsunuz. Oysa fiyatlar düşmüyor, yalnızca artış hızı yavaşlıyor. Vatandaşın kaybettiği alım gücü de kendiliğinden geri gelmiyor. 2027 için yüzde 21 enflasyon öngörüyorsunuz. Peki, ücretlilerin ve emeklilerin geçmiş yıllardaki kayıplarını nasıl telafi edeceksiniz?”

Enflasyon hedeflerinin tek başına ekonomik iyileşmenin göstergesi olamayacağını savunan Kış, çalışanların ve emeklilerin geçmiş yıllarda yaşadığı alım gücü kayıplarının nasıl karşılanacağını sordu.

“131 Fon Tasfiye Ediliyor, Peki Sorumluluk da mı Tasfiye Ediliyor?”

Bütçe görüşmelerinde fon tasfiyesi sürecine geniş yer ayıran CHP'li Kış, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 131 fonda tasfiye kararı aldığını ve yaklaşık 456 bin yatırımcının bu süreçten etkilendiğini belirtti.

Söz konusu gelişmeleri Türkiye'nin en büyük fon skandallarından biri olarak nitelendiren Kış, TBMM'ye sunulan araştırma önergelerinin reddedildiğini hatırlatarak tasfiye düzenlemelerinin denetim sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağını savundu.

Kış, Meclisin araştırma yetkisinin kullanılmamasını şu sözlerle eleştirdi:

“Mecliste farklı siyasi partiler araştırma önergeleri verdi, reddettiniz. Ardından bir tasfiye kanunu çıkardınız. Paranın nasıl dağıtılacağını düzenlediniz. Peki, paranın nasıl kaybolduğunu neden Meclis araştıramıyor? Kanun görüşmelerine Sayın Bakan neden katılmadı? SPK Başkanı neden milletvekillerinin karşısına çıkıp soruları yanıtlamadı?”

“Yeni Kanun Çıkarmak Eski Sorumlulukları Ortadan Kaldırmaz”

SPK'nin daha önce bazı fonlarda manipülasyon tespit edildiğine ilişkin açıklamalarını da gündeme getiren Gülcan Kış, denetim sürecinin hangi aşamalarda yürütüldüğünün kamuoyuna açıklanmasını istedi.

Kış, denetim mekanizmalarının işleyişine ilişkin sorularını şöyle sıraladı:

“SPK hangi tarihte, hangi riski tespit etti? Hangi tedbirleri aldı? Bu kriz kanun eksikliğinden mi, yoksa denetim eksikliğinden mi kaynaklandı? Yeni kanun çıkarmak eski sorumlulukları ortadan kaldırmaz.”

Fon krizinin yalnızca yatırımcılara yapılacak ödemeler üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Kış, krizin ortaya çıkış nedenlerinin ve denetim sorumluluklarının da araştırılmasını istedi.

“Kamu Şirketlerinin Zararını Bu Hesabın Neresine Koyuyorsunuz?”

Fon tasfiyesi kapsamında açıklanan mali verileri de değerlendiren CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, Türkiye Sigortanın yaklaşık 9 milyar liralık şüpheli alacağı için karşılık ayrıldığına dikkat çekti.

Bakanlığın tasfiye sürecinin kamu bütçesine yük oluşturmayacağı yönündeki açıklamalarını yeterli bulmadığını ifade eden Kış, kamu kontrolündeki şirketlerin karşı karşıya kaldığı mali risklerin de açıklığa kavuşturulması gerektiğini söyledi.

Tasfiye kapsamında 130,2 milyar lira ödeme yapıldığını hatırlatan Kış, kalan alacakların toplam tutarının ve ödeme takviminin kamuoyuyla paylaşılmasını talep etti.

Kış, açıklamasında şu soruları yöneltti:

“Ödenen paranın hesabını veriyorsunuz ama bu noktaya nasıl gelindiğinin hesabını vermiyorsunuz. Kamu kontrolündeki şirketlerin zararlarını bu hesabın neresine koyuyorsunuz? 131 fon tasfiye ediliyor, peki sorumluluk da mı tasfiye ediliyor?”

“Faize Günde 11 Milyar Lira Var, Emekliye Ne Kadar Var?”

2027 yılı bütçesindeki faiz giderlerine dikkat çeken CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, yaklaşık 4 trilyon liralık faiz ödeneğinin günlük 11 milyar liraya karşılık geldiğini belirtti.

Faiz giderlerinde yüzde 41, bütçe açığında ise yüzde 47 artış öngörüldüğünü ifade eden Kış, Katma Değer Vergisi (KDV) ve Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) üzerinden beklenen yaklaşık 9 trilyon liralık gelirin vatandaşın üzerindeki vergi yükünü gösterdiğini savundu.

Bütçede emeklilerin alım gücünü artırmaya yönelik kaynakların açıklanmasını isteyen Kış, şu ifadeleri kullandı:

“Faize her gün 11 milyar lira bulan bütçeniz, emeklinin alım gücünü artırmak için ne kadar kaynak ayırıyor? Emekliler için açıkladığınız ilave kaynağın tutarı nedir? Kaç kişiyi kapsayacak? En düşük emekli aylığı ne kadar olacak?”

“Vergiyi Toplarken Vatandaşın Cebini Görüyorsunuz”

Vergi politikalarının gelir dağılımı üzerindeki etkisini de gündeme getiren Kış, bütçe tercihlerinin vatandaşların geçim koşulları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Vergi adaletine ilişkin açıklamaların günlük yaşamda karşılık bulmadığını savunan Kış, ekonomi yönetimine şu soruyu yöneltti:

“Vergiyi toplarken vatandaşın cebini görüyorsunuz; peki, bütçeyi hazırlarken vatandaşın geçim sıkıntısını neden görmüyorsunuz?”

Mersinli Çiftçi ve Esnafın Borçlarını Bakanlığa Sordu

Konuşmasında seçim bölgesi Mersin'in ekonomik sorunlarına da yer veren CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, çiftçi ve esnafa kullandırılan kredilerin illere göre dağılımının açıklanmasını istedi.

Bakanlık tarafından 828 bin çiftçiye 599 milyar lira, 165 bin esnafa ise 144 milyar liralık kredi kullandırıldığının açıklandığını hatırlatan Kış, bu finansman kaynaklarından Mersinli üretici ve esnafın ne ölçüde yararlandığının ortaya konulması gerektiğini belirtti.

Özellikle narenciye üreticilerinin borçluluk durumuna dikkat çeken Kış, Mersin'deki çiftçilerin kredi geri ödemelerinde yaşadığı sorunları gündeme taşıdı.

Kış, Bakanlığa şu soruları yöneltti:

“Mersin'de kaç narenciye üreticisi borcunu ödeyemediği için takibe düştü? Kaç esnafımız e-haciz altında? Yetmiş iki aylık taksitlendirmeden yararlananların kaçı ödemelerini sürdürebiliyor?”

“Çiftçiye Kredi Vermek ile Çiftçinin Kazanmasını Sağlamak Aynı Şey Değildir”

Çiftçi ve esnafın ekonomik sorunlarının yalnızca yeni kredilerle veya mevcut borçların yeniden yapılandırılmasıyla çözülemeyeceğini belirten Gülcan Kış, üreticilerin gelir elde edebileceği ekonomik koşulların oluşturulması gerektiğini savundu.

Borçların taksitlendirilmesinin tek başına kalıcı çözüm sağlamayacağını ifade eden Kış, şu değerlendirmede bulundu:

“Esnafın yalnızca borcunu taksitlendirmek değil, o borcu ödeyebilecek gelire kavuşmak gibi de bir sorunu var. Çiftçiye kredi vermek ile çiftçinin kazanmasını sağlamak aynı şey değildir.”

Mersinli narenciye üreticilerinin ve küçük işletmelerin karşı karşıya kaldığı finansman sorunlarının bütçe politikaları kapsamında değerlendirilmesini isteyen Kış, kredi kullanım verilerinin yanı sıra geri ödeme ve yasal takip bilgilerinin de açıklanması gerektiğini kaydetti.

“Hazinenin Bilançosu Düzelirken Vatandaşın Bütçesi Açık Veriyor”

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonundaki konuşmasının sonunda ekonomi yönetiminin başarı ölçütlerini değerlendiren CHP Mersin Milletvekili Gülcan Kış, makroekonomik göstergelerdeki iyileşmenin vatandaşların yaşam koşullarına yansıması gerektiğini vurguladı.

Bütçe politikalarının emekliler, ücretliler, çiftçiler ve esnaf üzerindeki etkilerinin dikkate alınmasını isteyen Kış, ekonomik göstergeler ile hane halkının yaşadığı geçim sıkıntısı arasındaki farklılığa işaret etti.

Kış, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:

“Siz ekonominin rakamlarını anlatıyorsunuz ama biz o rakamların vatandaşın hayatındaki karşılığını sorguluyoruz. Hazinenin bilançosu düzelirken vatandaşın bütçesi açık veriyorsa ortada sorgulanması gereken bir ekonomi yönetimi vardır.”