İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay: “İklim kriziyle ilgili en güçlü mücadeleyi yerel yönetimler yapabilir”

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı ve Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği Başkanı Dr. Cemil Tugay, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31’inci Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Antalya’da düzenlenen “İklim Eylemi İçin Yerel Diyaloglar” panelinde konuştu. İklim kriziyle mücadelede yerel yönetimlerin öncü rol üstlendiğini belirten Tugay, yurttaş katılımının artırılması, kentlerin iklim eylem planlarının düzenli izlenmesi ve belediyeler arasında deneyim paylaşımının güçlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

ICLEI Avrupa Politika ve Savunuculuk Birimi Sorumlusu Gökşen Şahin’in moderatörlüğünde gerçekleştirilen panelde, İsviçre İklim İçin Gençlik ve YOUNGO üyesi, UCL İnovasyon ve Kamu Amacı Enstitüsü Araştırma Görevlisi Anna Kurth ile Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanı Mehmet Kasım Gülpınar da konuşmacı olarak yer aldı.

Yerel yönetimlerin iklim politikalarındaki sorumluluklarının ve toplumsal katılımın ele alındığı panelde Tugay, İzmir’de uygulanan katılımcı iklim yönetimi modellerini anlatarak sağlıklı ve yaşanabilir kentler oluşturulmasında yurttaşların karar alma süreçlerine doğrudan katılmasının önemini vurguladı.

“Hiçbir İklim Eylem Planı Vatandaşların Katılımı Olmadan Hayata Geçemez”

İklim krizinin etkilerinin günlük yaşamın birçok alanında hissedildiğini belirten İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, iklim politikalarının doğrudan yurttaşların yaşadığı sorunlar üzerinden şekillendirilmesi gerektiğini söyledi.

Tugay, “İklim krizi hepimizin yaşadığı bir gerçek ve bunun etkilerini vatandaşlarımız günlük hayatlarında sürekli yaşıyorlar. İklim kriziyle ilgili çalışmaları uluslararası, ulusal, şehir ve vatandaş düzeylerinde düşünmemiz gerekiyor. Bu işin doğrudan muhatabı insanlar. Hiçbir iklim eylem planı, vatandaşların katılımı olmadan doğru şekilde hayata geçemez.” dedi.

İzmir’de oluşturulan İklim Yurttaş Meclisi'nin kuruluş sürecine ilişkin bilgi veren Tugay, yurttaşların iklim politikalarının belirlenmesinde doğrudan söz sahibi olmasını amaçladıklarını kaydetti.

Tugay, “Biz İzmir’de iklim için bir vatandaş konseyi oluşturduk. 10 bin kişiye SMS gönderdik. Başvuranlardan da kura yöntemiyle 50 kişi belirledik. Ardından günlük hayatta yaşadıkları sorunları sorduk ve değerli olduğuna inandığımız sonuçlar çıktı.” ifadelerini kullandı.

Yurttaşlardan alınan geri bildirimlerde özellikle aşırı sıcaklıklar, sosyal donatı alanları, su kaynakları, gıda ve enerji başlıklarının öne çıktığını belirten Tugay, bu alanlarda yaşanan sorunların iklim krizinin etkileriyle giderek ağırlaştığını dile getirdi.

“Yerel COP Toplantıları Devam Etmeli”

Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği çatısı altında düzenlenen Yerel COP ve Town Hall COP toplantılarının iklim politikalarının geliştirilmesine katkı sağladığını belirten Tugay, bu buluşmaların yerel yönetimlerin fark edemediği sorunları görünür hâle getirdiğini söyledi.

Tugay, “Yurttaşların bu sürece katılımı, yerel yönetimlerin ve hükümetlerin göremediği ayrıntıları ortaya çıkarıyor. İnsanların iklim krizinden günlük yaşamda nasıl etkilendiğini değerlendirerek bu sorunlara yönelik planlar yapmak gerekiyor.” dedi.

Yerel iklim toplantılarının yalnızca belirli dönemlerde gerçekleştirilen etkinliklerle sınırlı kalmaması gerektiğini vurgulayan Tugay, hazırlanan eylem planlarının sonuçlarının düzenli olarak değerlendirilmesini istedi.

“Karbon Emisyonunu Azaltırken İklim Krizine Uyum Sağlamalıyız”

Kentlerin iklim eylem planlarının bilimsel analizlere dayanması gerektiğini belirten Tugay, karbon emisyonlarının azaltılmasıyla birlikte iklim değişikliğinin mevcut etkilerine karşı uyum politikalarının da geliştirilmesinin zorunlu olduğunu ifade etti.

Tugay, “Şehirlerimizin iklim eylem planlarını yaparken şehrin üzerindeki katmanlarını doğru tanımlamamız gerekiyor. Şehrin analizi, yapılan eylem planı sonucundaki iyileşmeyi ve amaca ulaşılıp ulaşılmadığını değerlendiren toplantılarla devam etmeli. Bir taraftan karbon emisyonunu azaltmak için bir azaltım programı uygulamak gerek. Diğer taraftan iklim krizinin etkileri her sene kötüleşerek devam ediyor ve bunlarla ilgili bir adaptasyon çalışması yapmamız gerekiyor.” diye konuştu.

İklim krizinden toplumun bütün kesimlerinin aynı ölçüde etkilenmediğine dikkat çeken Tugay, özellikle kuraklık, orman yangınları ve aşırı sıcaklıklar karşısında kırılgan gruplara öncelik verilmesi gerektiğini vurguladı.

Tugay, “Kuraklık, orman yangınları ve sıcak hava dalgalarından daha fazla etkilenen kesimlere öncelik verilmesi gerekiyor. İklim krizinin etkilerinden muzdarip olan insanları saptayarak onlarla ilgili daha öncelikli çalışmalar yapma zorunluluğumuz var. Hem bir program uygulamamız hem de geri dönüşleri sağlıklı almamız ve buna göre yeni düzenlemeler yapmamız gerekiyor.” ifadelerini kullandı.

“Çiftçilerin Yaşayacağı Yoksulluk Öngörülmeli”

İklim krizinin tarımsal üretim ve kırsal kalkınma üzerindeki etkilerini de değerlendiren Tugay, su kaynaklarının verimli kullanılması ve tarımsal üretimde yaşanabilecek kayıplara karşı önceden önlem alınması gerektiğini belirtti.

Tugay, “Kırsal bölgede bir taraftan tarım yapılırken hem ürün veriminde azalma olmasın hem de su verimli kullanılsın. Uygunsuz iklim koşullarından kaynaklı tarımsal üretim kaybı ve dolayısıyla çiftçilerin yaşayacağı yoksulluk öngörülüp bazı planların hayata geçmesi lazım.” dedi.

Yeşil alanların, su kaynaklarının ve ormanların korunmasında ortak aklın önemine işaret eden Tugay, iklim eylem planlarının sivil toplum kuruluşları, üniversiteler, özel sektör temsilcileri ve yurttaşların katılımıyla hazırlanması gerektiğini kaydetti.

“Şehirlerin Deneyimlerini Başka Şehirlerle Paylaşmalıyız”

İklim değişikliğiyle mücadelede belediyeler arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesi gerektiğini ifade eden Tugay, Türkiye Sağlıklı Kentler Birliği ve ICLEI gibi kuruluşların deneyim paylaşımında önemli görevler üstlendiğini belirtti.

Tugay, “Şehirlerin edindiği deneyimlerin başka şehirlerle paylaşılması çok önemli. Sağlıklı Kentler Birliği çatısı bizim için çok önemli. ICLEI bizim çok değerli partnerlerimizden biri. Bu süreci takip ederek daha verimli ve amaca hizmet eden yerel COP’ları nasıl düzenleyebiliriz, bunları ölçüp deneyimleri başka şehirlere nasıl taşıyabiliriz, buna odaklanmamız lazım.” ifadelerini kullandı.

Yerel COP toplantılarının farklı toplumsal kesimlerin katılımıyla sürdürülmesinin önemini vurgulayan Tugay, kentlerin başarılı uygulamalarının başka belediyelere aktarılmasının iklim politikalarının etkinliğini artırabileceğini dile getirdi.

“İklim Krizi Biraz Sinsi, İnsanlar Etkilerini Tam Tanımlayamıyor”

Panelde belediye başkanlarının iklim yatırımları nedeniyle seçmen desteği alıp alamayacağına ilişkin soruyu da yanıtlayan Tugay, iklim krizinin çoğu zaman kentlerin günlük sorunlarının gerisinde kaldığını söyledi.

Vatandaşların trafik, çevre sorunları ve sosyal donatı alanları gibi konulara öncelik verdiğini belirten Tugay, iklim değişikliğinin etkilerinin ise özellikle aşırı hava olaylarında daha belirgin hâle geldiğini ifade etti.

Tugay, “İnsanların gündeminde trafik, çevre sorunu, sosyal donatı alanlarının organizasyonu gibi daha gündelik sorunlar var. İklim krizinin etkilerini bazı zamanlarda ağırlaşmış şekilde hissediyorlar. Bazen aşırı yağışlara bağlı problemler ya da yazın aşırı sıcaklara bağlı sorunlar yaşanıyor. İklim krizi biraz sinsi. İnsanların tam tanımlayıp adını koyamadığı, kompleks bir şey.” dedi.

“İklim Kriziyle İlgili En Güçlü Mücadeleyi Yerel Yönetimler Yapabilir”

İklim kriziyle mücadelede belediye başkanlarının gelecek nesillere karşı önemli sorumluluk taşıdığını belirten Tugay, yerel yönetimlerin bütün sorunları kendi imkânlarıyla çözmesinin mümkün olmadığını söyledi.

Ulusal iklim politikaları, uluslararası finansman desteği ve belediyeler arası iş birliğinin önemine dikkat çeken Tugay, yerel yönetimlerin iklim mücadelesindeki konumunun güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Tugay, “Ben belediye başkanı olarak geleceğe dair o sorumluluğu tam anlamıyla hissettiğimden dolayı hiçbir şeyi ihmal etmeden bir çalışma ortaya koymamız gerektiğini düşünüyorum. Ama yerel yönetimlerin her şeyi tek başına halletme imkanı yok. Belediye başkanları olarak çok zor bir noktada olduğumuzu düşünüyorum. Ama sorumluluğumuz çok önemli.” ifadelerini kullandı.

İklim değişikliğiyle mücadelede toplumun bütün kesimlerinin ortak hareket etmesi gerektiğini belirten İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, konuşmasını şu sözlerle tamamladı:

“İklim kriziyle ilgili en güçlü mücadeleyi yine de yerel yönetimlerin yapabildiğini düşünüyorum. O yüzden yerel yönetimlerin birbirleriyle iş birliği yapması, deneyimlerini paylaşması ve gençler, çocuklar başta olmak üzere toplumun bütün katmanlarını iklim kriziyle mücadeleye katması hepimizin farkında olması gereken bir gerçek.”