UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI, TÜRKİYE’NİN ARABULUCULUĞU İLE ÇÖZÜLECEK!..
cumha.com.tr, CUMHA Cumhur Haber Ajansı abonesi olan tarafsız bir haber platformudur. Köşe yazıları bölümünde yayımlanan içerikler, yazarların şahsi görüş ve değerlendirmelerinden oluşur. Platform, her görüşten yazara alan açan çok sesli yayın anlayışıyla farklı fikirlerin özgürce ifade edildiği tarafsız bir yayın zemini sunar.
İsrail-Filistin/Gazze ve Lübnan saldırıları, daha sonra da ABD/İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sebebiyle Ukrayna-Rusya Savaşı üzerine uzun süredir yazmıyoruz. Gerçi Ukrayna-Rusya Savaşı’nı yakından takip ediyorduk.
Geçtiğimiz günlerde Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski’nin Rusya Devlet Başkanı Putin’e müzakere ve barış istediğine yönelik yazmış olduğu mektup bana Ukrayna-Rusya Savaşı’nı yeniden hatırlattı.
Bugün Başkent Postası’nda yazmış olduğum yazılarımdan Ukrayna-Rusya Savaşı’yla ilgili bazı alıntılar yaparak bir hatırlatma yapacağım.
Önümüzdeki günlerde Ukrayna-Rusya Savaşı’yla ilgili tarihi, stratejik, jeopolitik ve askeri boyutlarıyla daha kapsamlı bir yazı kaleme alacağım.
Geçtiğimiz günlerde Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e bir mektup yazarak barış yapmak için açık bir çağrıda bulunmuştu. Zelenski, müzakerelere ve ateşkese hazır olduğunu ifade etmiş ve Putin’le görüşmek istediğini belirtmişti. Ayrıca mektubunda savaşın gerçek nedenlerinden biri olarak Putin’in kişisel tercihlerini işaret etmişti.
Putin ise Zelenski’nin çağrısına şu minvalde cevap vermişti:
“Şu an için Zelenski ile buluşmayı anlamlı bulmuyorum.”
Putin, görüşmenin ancak belirli anlaşmalara varıldıktan sonra mümkün olabileceğini ifade etmişti.
Savaşın Kökleri 2014’e Uzanıyor
Ukrayna-Rusya Savaşı 2022 yılında Rus ordusunun Ukrayna topraklarına girmesiyle başladı.
Ancak savaşın asıl temelleri 2014 yılında Rusya’nın Kırım’ı ilhak etmesiyle atıldı.
Donbas bölgesinde başlayan çatışmalar zaman içerisinde büyüdü ve 24 Şubat 2022 tarihinde Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı işgal girişimine dönüştü.
Bugün 2026 yılına gelinmiş olmasına rağmen savaş hâlâ devam etmektedir.
Yapılan uluslararası araştırmalara göre savaşın başladığı tarihten bu yana yüz binlerce asker hayatını kaybetmiş, toplam askeri kayıplar bir milyonu aşmıştır.
Ekonomik kayıplar ise her iki taraf için trilyon dolar seviyelerine ulaşmıştır.
Milyonlarca Ukraynalı yerinden edilmiş, önemli bir bölümü Avrupa ülkelerine göç etmek zorunda kalmıştır.
Başlangıçta Yapılan Tespitler
3 Mayıs 2022 tarihinde yayımlanan “Ukrayna-Rusya Savaşı’nın Perde Arkası” başlıklı yazımda şu değerlendirmeyi yapmıştım:
“Şu andaki savaşın tohumları 2014 yılında ekilmişti.”
Ukrayna’da Rusya yanlısı yönetimden Batı yanlısı yönetime geçiş süreci, Rusya’nın tepkisini artırmış ve Donbas çatışmalarıyla birlikte bugünkü savaşın altyapısını oluşturmuştur.
Barış Umutları ve Katliam Görüntüleri
15 Nisan 2022 tarihinde yayımlanan “Ukrayna-Rusya Savaşı’nın ÇAPRAZ ANALİZİ” başlıklı yazımda ise savaşın seyrine ilişkin şu değerlendirmede bulunmuştum:
Rusya’nın çekildiği bölgelerde ortaya çıkan toplu mezarlar ve sivil ölümler, savaşın kısa sürede sona ereceği yönündeki umutları zayıflatmıştı.
Dünyanın birçok ülkesinde bu görüntüler büyük tepkiyle karşılanmış ve savaşın daha da uzayabileceği yönünde değerlendirmeler yapılmıştı.
Barışa Giden Yol Türkiye’den Geçer
6 Nisan 2022 tarihinde kaleme aldığım “Barışa Giden Yol Türkiye’den Geçer” başlıklı yazımda Türkiye’nin oynadığı kritik role dikkat çekmiştim.
Türkiye, Rusya ile Ukrayna arasında diplomatik kanalları açık tutabilen ender ülkelerden biri olmuştur.
Antalya ve İstanbul görüşmeleri dünya kamuoyunda umut oluşturmuş, Türkiye’nin arabuluculuğu uluslararası çevrelerde takdir toplamıştır.
O dönemde şu değerlendirmeyi yapmıştım:
“Rusya-Ukrayna Savaşı Türkiye’nin arabuluculuğu ve gayretleri sonucunda sona erecek.”
Bugün de aynı kanaatteyim.
Türkiye’nin Gizli Ajandası
13 Mart 2024 tarihinde yayımlanan “Ukrayna-Rusya ve İsrail-Filistin Savaşına Türkiye DUR Diyecek” başlıklı yazımda Türkiye’nin diplomatik girişimlerine dikkat çekmiştim.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Zelenski ile yaptığı görüşmede,
“Rusya’nın da bulunacağı bir barış zirvesine ev sahipliği yapmaya hazırız” açıklaması Türkiye’nin bu konudaki kararlılığını açık şekilde göstermiştir.
O tarihte de ifade ettiğim gibi;
ABD ve bazı müttefikleri savaşların devamından çeşitli çıkarlar elde ederken, Türkiye savaşların sona ermesi ve kalıcı barışın sağlanması için yoğun çaba göstermektedir.
Türkiye Çözecek İnancı Devam Ediyor
22 Mart 2022 tarihinde yayımlanan “Ukrayna-Rusya Savaşı’nı Türkiye Çözecek” başlıklı yazımda üç aşamalı diplomatik süreçten söz etmiştim.
Antalya görüşmeleri, İstanbul görüşmeleri ve daha sonra gerçekleştirilecek üst düzey temasların savaşın sona ermesine zemin hazırlayacağını ifade etmiştim.
O dönemde savaşın daha erken sona ermesi ihtimalinin bulunduğunu, ancak uluslararası güç dengeleri nedeniyle bunun gerçekleşmediğini düşünüyordum.
Bugün de aynı noktadayım.
Türkiye pes etmemiştir.
Türkiye diplomasi masasını ayakta tutmaya devam etmektedir.
Ve ben hâlâ inanıyorum ki;
Ukrayna-Rusya Savaşı’nın kalıcı çözümü ve barışı, eninde sonunda Türkiye’nin arabuluculuğu ile mümkün olacaktır.
