Zeydan Karalar: “Avrupa’nın çöplüğü değiliz, gelecek nesillere temiz su ve toprak bırakmalıyız”

Adana Kent Konseyi tarafından 100. Yıl Çırçır Sanat Merkezi’nde Mikroplastik Kirliliği Forumu düzenlendi. Forumda Adana’ya ithal edilen ve geri dönüşüm süreçlerinde bertaraf edilemeyen plastik atıkların toprakta, suda ve çevrede oluşturduğu kirlilik ele alındı.

Toplantının açılış konuşmalarını Zeydan Karalar, Adana Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Güngör Geçer ve Adana Kent Konseyi Başkanı Haşmet Biçer yaptı. Forumda Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesinden Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, Adana ASKİ Çevre ve Koruma Daire Başkanı Dr. Halil Kabak, Mersin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ertan Aktaş ve Greenpeace İletişim Uzmanı Ebru Tutkal da sunum gerçekleştirdi.

PLASTİK ATIKLARIN KENTTEKİ ETKİLERİ ELE ALINDI

Forumda Adana’daki plastik atıkların durumu, geri dönüşüm tesislerinin kapasitesi, ithal edilen plastik atıklar ve bunların oluşturduğu mikroplastik kirliliği değerlendirildi.

Zeydan Karalar, plastik atıkların sulama kanallarında, toprakta ve denizde görülmesinin ardından konuyla ilgili çalışmalar yürüttüklerini belirtti. Karalar, geri dönüşüm tesisleri ve atık ithalatına ilişkin çeşitli kurumlarla görüşmeler gerçekleştirildiğini, ruhsatsız işlem yapan geri dönüşümcülere yönelik yaptırımlar uygulandığını ifade etti.

“İTHAL EDİLEN ATIKLARIN YÜZDE 60’I ADANA’YA GELİYOR”

Türkiye’nin ithal ettiği atıkların yüzde 60’ının Adana’ya geldiğini belirten Zeydan Karalar, plastiklerin birkaç kez dönüştürüldükten sonra yeniden dönüştürülemez hale gelebildiğini söyledi.

Karalar, “Yüzyıllarca çevreye zarar verecek bir durum varsa bu paradan çok daha önemlidir. İşletmelerimiz önemli ama Adana’nın geleceği her şeyden önemli. Bizler gelecek nesillere sağlıklı, temiz toprak, su, hava, çevre bırakacak şekilde davranmalıyız. Dolayısıyla ithalat kısıtlanmalıdır. Biz Avrupa’nın çöplüğü değiliz.” dedi.

Bertaraf edilemeyen plastik atıkların suya ve toprağa karışabildiğini belirten Karalar, “Avrupa kendisinin tasfiye edemediği çöpleri, biz tasfiye edelim diye bize gönderiyor ama biz bunun yüzde 30’unu tasfiye edemiyoruz. Kıyılarımızda plastik atıklar var. Böylece bertaraf edilemeyen, tasfiye edilemeyen plastik atıklar suya ya da toprağa atılıyor.” ifadelerini kullandı.

Karalar, plastik atıkların yakılarak bertaraf edilmesinin ise maliyetli olması nedeniyle tercih edilmediğini kaydetti.

“BÜYÜKŞEHİR ARITMALARININ BÖYLE BİR GÖREVİ YOK”

Adana Büyükşehir Belediyesi’nin mikroplastik kirliliğinin sorumlusu gibi gösterilmeye çalışıldığını ifade eden Karalar, belediyeye ait arıtma tesislerinin ithal plastik atıkları bertaraf etmek gibi bir işlevinin bulunmadığını söyledi.

Karalar, “Bizim arıtmalarımızın böyle bir görevi yok ki! Böyle bir işi bizim arıtmaların kapasitesini yarı yarıya düşürüyor. Aynı zamanda enerji santrallerimizdeki verimliliği de azaltıyor.” diye konuştu.

Arıtma kapasitesinin artırılması gerektiğini belirten Karalar, daha önce Bakanlık ve İller Bankası ile görüşmeler yaptığını ve 65 milyon avro hibe alınması için proje hazırlandığını söyledi. Karalar, görevden ayrılmasının ardından söz konusu kaynağın başka şehirlere yönlendirildiğini belirterek, arıtma kapasitesini artırmak için yeniden kaynak bulunmasına yönelik çalışma yapılacağını ifade etti.

“İTHALAT YA AZALTILMALI YA DA TAMAMEN YASAKLANMALI”

Geri dönüşüm faaliyetleri için daha önce 600 dönümlük alan ayrıldığını ancak bu bölgenin konut alanına dönüştürüldüğünü belirten Karalar, yeni bir alan tahsis edilmesi halinde geri dönüşüm tesisleri için daha güvenli bir bölge oluşturulabileceğini söyledi.

Atık ithalatının çevreye zarar vermeyecek seviyeye indirilmesi gerektiğini belirten Karalar, “İthalat ya azaltılmalı ya da tamamen yasaklanmalı.” dedi.

Karalar, forumda Adana’nın geleceğini ilgilendiren önemli bir sorunun ele alındığını belirterek toplantıya katkı sunanlara teşekkür etti.

“MESELE ADANA’NIN GELECEĞİDİR”

Adana Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Güngör Geçer, forumda yalnızca plastik ve mikroplastik kirliliğinin değil, Adana’nın geleceğinin tartışıldığını söyledi.

Geçer, “Bugün burada çok önemli bir çevre sorununu konuşmak üzere bir aradayız. Fakat aslında konuştuğumuz mesele yalnızca plastik ya da mikroplastik kirliliği değildir. Mesele; Adana’nın geleceğidir. Toprağımızın, suyumuzun, denizimizin, tarımsal üretimimizin ve halkımızın sağlığının geleceğidir.” ifadelerini kullandı.

Plastiklerin parçalanmasıyla oluşan mikroplastiklerin su kaynaklarına, toprağa, deniz ekosistemine ve besin zincirine ulaşabildiğini belirten Geçer, “Plastikler parçalandıkça ortaya çıkan mikroplastikler; su kaynaklarına, toprağa, deniz ekosistemine ve besin zincirine ulaşabilen, boyutları nedeniyle tespit edilmesi ve kontrol edilmesi çok daha zor olan ciddi bir çevre sorununa dönüşmektedir.” dedi.

“SORUN TEK BİR KURUMUN ÇÖZEBİLECEĞİ BİR SORUN DEĞİL”

Adana ve Mersin’in plastik geri dönüşüm sektörünün yoğunlaştığı merkezler arasında bulunduğunu belirten Güngör Geçer, yurt dışından Türkiye’ye gönderilen plastik atıkların önemli bölümünün bu bölgelerde işlendiğini söyledi.

Geçer, “Adana sıradan bir kent değildir. Adana, Çukurova’nın merkezidir. Seyhan ve Ceyhan nehirlerinin beslediği, tarımsal üretimin Türkiye açısından büyük önem taşıdığı bir coğrafyadır.” dedi.

Plastik atıkların yalnızca çevre sorunu olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Geçer, “Bu mesele aynı zamanda su meselesidir, tarım meselesidir, ekonomi meselesidir, halk sağlığı meselesidir ve gelecek meselesidir.” ifadelerini kullandı.

Atığın doğru ayrıştırılması ve geri kazanılması halinde ekonomik değere dönüşebileceğini belirten Geçer, “Bu nedenle yerinde ve kaynağında atık ayrıştırma sistemlerini çok daha hızlı ve etkin biçimde hayata geçirmemiz gerekiyor.” diye konuştu.

Geçer, sorunun merkezi idare, büyükşehir ve ilçe belediyeleri, üniversiteler, meslek odaları, sanayiciler, sivil toplum kuruluşları ve vatandaşların iş birliğiyle ele alınması gerektiğini belirterek, “Bu sorun tek bir kurumun, tek bir belediyenin ya da tek bir kuruluşun kendi başına çözebileceği bir sorun değildir.” dedi.

Adana Büyükşehir Belediyesi olarak ortak çalışmalara katkı sunmaya hazır olduklarını ifade eden Geçer, Adana Kent Konseyi öncülüğünde akademisyenler, meslek odaları, sivil toplum kuruluşları ve gönüllülerle birlikte izlenecek yol haritasının belirlenmesini amaçladıklarını kaydetti.

Forumda ayrıca plastik atık ithalatının oluşturduğu çevresel sorunlara ilişkin teknik bilgiler paylaşıldı. Adana ve Mersin’deki geri dönüşüm tesisleri çevresindeki sulama kanallarında plastik ve mikroplastik kirliliğine ilişkin bulgular ile ithal plastik atıkların miktarına ilişkin veriler katılımcılara aktarıldı.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI