Cambridge Üniversitesi Araştırması: Menopoz Süreci Alzheimer Benzeri Beyin Değişiklikleriyle İlişkili Olabilir
Birleşik Krallık’ta yaklaşık 125 bin kadının verilerinin incelendiği kapsamlı araştırma, menopoz sonrası kadınlarda hafıza ve duygularla ilişkili beyin bölgelerinde gri madde kaybı yaşandığını ortaya koydu. Bulgular, kadınlarda demans riskinin erkeklere kıyasla neden daha yüksek olabileceğine dair yeni ipuçları sunuyor.
Birleşik Krallık’ta yürütülen geniş ölçekli bir araştırma, menopoz sürecinin Alzheimer hastalığında görülen beyin değişikliklerine benzer etkilerle bağlantılı olabileceğini ortaya koydu. Cambridge Üniversitesi öncülüğünde yapılan çalışma, menopoz sonrası kadınlarda hafıza ve duygularla ilişkili bazı beyin bölgelerinde gri madde kaybı yaşandığını gösterdi.
125 Bin Kadının Sağlık Verileri Analiz Edildi
Psychological Medicine dergisinde yayımlanan çalışmada, yaklaşık 125 bin kadının sağlık verileri incelendi. Katılımcıların yaklaşık 11 bini beyin MR taramasından geçirildi. Araştırmada, menopoz sonrası dönemde beyin yapısında ölçülebilir değişiklikler tespit edildiği kaydedildi.
Alzheimer’da Etkilenen Bölgelerde Kayıp
Araştırmanın kıdemli yazarı Cambridge Üniversitesi’nden Prof. Barbara Sahakian, menopozla ilişkili değişimlerin özellikle Alzheimer hastalığında sıklıkla etkilenen bölgelerde görüldüğünü belirtti. Sahakian, “Farklılık tespit ettiğimiz beyin bölgeleri, Alzheimer’da sıklıkla zarar gören alanlar. Menopoz, kadınları ilerleyen yıllarda daha kırılgan hale getirebilir.” ifadelerini kullandı.
Çalışmada değişim gözlenen beyin bölgeleri arasında öğrenme ve hafıza için kritik rol oynayan hipokampus, hafıza oluşumu ve mekânsal yön bulmayla ilişkili entorhinal korteks ile dikkat ve duygusal düzenlemede görev alan anterior singulat korteks yer aldı.
HRT Gri Madde Kaybını Önleyemedi
Araştırmada, hormon replasman tedavisi (HRT) kullanan kadınlarda da gri madde kaybının tamamen önlenemediği tespit edildi. Ayrıca HRT kullanan kadınlarda ruh sağlığı sorunlarının daha sık görüldüğü, ancak bu grubun önemli bir bölümünün tedavi öncesinde de ruhsal sorunlar yaşadığı belirtildi.
“Psikolojik Etkiler Göz Ardı Edilmemeli”
Çalışmanın ortak yazarlarından Dr. Christelle Langley, menopozun yalnızca fiziksel değil, psikolojik etkilerinin de ciddiye alınması gerektiğini vurguladı. Langley, “Menopoz sürecinde kadınların yaşadığı zorlukların çeşitliliğini kabul etmeliyiz. Bu dönemde hem fiziksel hem de ruhsal sağlığa karşı daha duyarlı olunmalı.” değerlendirmesinde bulundu.
Uzmanlardan Uzun Vadeli Takip Vurgusu
Imperial College London’dan hormon uzmanı Prof. Channa Jayasena, HRT’nin beyin sağlığı üzerindeki etkilerinin hâlâ tartışmalı olduğunu belirtti. Alzheimer Derneği’nden Michelle Dyson ise Birleşik Krallık’ta Alzheimer hastalarının yaklaşık üçte ikisinin kadın olduğunu hatırlatarak, menopozun beyin üzerindeki etkilerine dair bu bulguların önemli olduğunu ifade etti. Dyson, demans riskiyle kesin bağ kurulabilmesi için uzun süreli takip çalışmalarına ihtiyaç olduğunu kaydetti.
Demans Riskini Azaltmaya Yönelik Öneriler
Uzmanlar, demans riskini azaltmak için düzenli egzersiz yapılması, sigara kullanılmaması, alkol tüketiminin sınırlandırılması ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarının benimsenmesi gerektiğini vurguluyor.
Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI