TBMM İstanbul Milletvekili Sena Nur Çelik Kanat: “Kadınlar ve Gençler İklim Politikalarının Karar Alma Süreçlerinde Etkin Rol Üstlenmeli”

COP31’DE KADINLARIN VE GENÇLERİN İKLİM LİDERLİĞİ ELE ALINDI

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, “Farkındalıktan Eyleme: İklim Liderliğinde Kadınların ve Gençlerin Güçlendirilmesi” başlıklı panel düzenlendi.

11 Kasım 2026 tarihinde Antalya’da, COP31 Mavi Bölge’deki Türkiye Pavilyonu Salon 3’te gerçekleştirilen panelde, iklim değişikliğinin çevresel, ekonomik ve toplumsal etkileri karşısında kadınların ve gençlerin üstlenebileceği roller değerlendirildi.

Forward Thinking Program Direktörü Jordan Morgan’ın moderatörlüğünü yaptığı oturumda, kadınların ve gençlerin iklim politikalarının hazırlanması ve uygulanması süreçlerine etkin katılımı, farklı ülkelerin deneyimleri üzerinden ele alındı.

Panelde ayrıca kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları, eğitim kurumları ve özel sektör arasındaki iş birliği olanakları, iklim okuryazarlığının geliştirilmesi ve kadınlar ile gençlerin iklim alanındaki liderlik kapasitelerinin güçlendirilmesi konularında değerlendirmeler yapıldı.

“İKLİM EYLEMİNİN BAŞARISI SOMUT SONUÇLARLA ÖLÇÜLMELİ”

Panelin moderatörü Forward Thinking Program Direktörü Jordan Morgan, açılış konuşmasında iklim eyleminin üç temel aşamadan oluştuğunu belirtti.

Morgan, bu aşamaları taahhütlerin belirlenmesi, taahhütlerin yasal düzenlemelere dönüştürülmesi ve uygulamaya geçirilerek somut sonuçlar elde edilmesi şeklinde sıraladı.

İklim politikalarının başarısının yalnızca uluslararası taahhütlerle ölçülemeyeceğini ifade eden Morgan, bu taahhütlerin toplumların günlük yaşamında oluşturduğu değişimin de dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Morgan, karar alma, mevzuat oluşturma ve uygulama süreçlerinde kimlerin söz sahibi olduğunun iklim politikalarının başarısı açısından temel meselelerden biri olduğunu vurguladı.

SENA NUR ÇELİK KANAT: “DİYALOGDAN UZLAŞIYA, UZLAŞIDAN EYLEME”

TBMM İstanbul Milletvekili Sena Nur Çelik Kanat, konuşmasında Türkiye’nin COP31 Başkanlığı için belirlediği “Diyalogdan Uzlaşıya, Uzlaşıdan Eyleme” yaklaşımına dikkati çekti.

Küresel iklim taahhütlerinin somut ve sürdürülebilir uygulamalara dönüştürülmesinin önemini vurgulayan Kanat, iklim değişikliğinin özellikle Batı Asya, Kuzey Afrika ve Avrupa’da gıda ve su güvenliğini tehdit ettiğini belirtti.

Kadınlar ve gençlerin iklim krizinin etkilerine karşı daha kırılgan kesimler arasında bulunduğunu ifade eden Kanat, iklim eyleminde toplumsal farkındalığın artırılması ve bu grupların karar alma süreçlerine etkin katılımının sağlanmasının temel öncelikler arasında yer aldığını kaydetti.

Türkiye’nin iklim ve çevre alanındaki çalışmalarına değinen Kanat, Sıfır Atık Hareketi, Yeşil Vatan Programı, İklim Portalı, İklim Elçileri Programı ve iklim eğitimi çalışmalarını örnek gösterdi.

Kadınların iklim liderliğine katılımının önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini belirten Kanat, kadın kooperatifleri ve gençlik girişimlerinin iklim finansmanına erişiminin kolaylaştırılmasını ve yeşil ekonomide fırsat eşitliğinin sağlanmasını istedi.

PARLAMENTOLARA İKLİM POLİTİKALARINDA ETKİN KATILIM ÇAĞRISI

Kanat, parlamentoların iklim politikalarındaki sorumluluklarına da değinerek kadın ve gençlik kuruluşlarının karar alma süreçlerine katılımının güvence altına alınması gerektiğini ifade etti.

İklim finansmanının yerel ve kapsayıcı girişimlere ulaştırılmasının önemine işaret eden Kanat, iklim taahhütlerinin yıllık olarak denetlenmesi gerektiğini belirtti.

Kanat, Antalya Eylem Protokolü’nün ulusal politikalara aktarılması ve kadınlar ile gençlerin iklim kararlarında etkin söz sahibi olması gerektiğini vurguladı.

ÜRDÜN’DE KADIN VE GENÇ TEMSİLİNE YÖNELİK REFORMLAR

Ürdün Temsilciler Meclisi Milletvekili Dina Al Bashir, ülkesinde kadınların ve gençlerin siyasi ve ekonomik karar alma süreçlerine katılımını artırmak amacıyla gerçekleştirilen reformları anlattı.

Bölgesel krizlere ve ekonomik zorluklara rağmen kadınların ve gençlerin karar mekanizmalarında temsil edilmesinin öncelikli konular arasında bulunduğunu belirten Al Bashir, 2022 yılında gerçekleştirilen siyasi reformlarla seçim ve siyasi partiler mevzuatında değişiklikler yapıldığını aktardı.

Yeni düzenlemeler kapsamında siyasi partilerin kuruluşunda en az yüzde 20 kadın ve yüzde 20 genç temsilinin sağlanmasının öngörüldüğünü belirten Al Bashir, seçim listelerinde ise en az iki kadın ve 35 yaş altı bir gencin yer alması şartının getirildiğini söyledi.

Al Bashir, reformların ardından 2024 yılında seçilen parlamentoda 27 kadın milletvekilinin görev aldığını ve kadın temsilinin yüzde 20’ye ulaştığını bildirdi.

Ürdün’de kadınların iş gücüne katılımının yüzde 18 seviyesinde bulunduğunu belirten Al Bashir, genç işsizliğinin de önemli bir sorun olmaya devam ettiğini ifade etti.

Kadın ve genç istihdamını artıracak düzenlemelere ihtiyaç duyulduğunu kaydeden Al Bashir, yasal reformların kültürel değişim ve toplumsal farkındalık çalışmalarıyla desteklenmesi gerektiğini vurguladı.

Al Bashir ayrıca savaş ve barış süreçlerinde kadınların ve gençlerin sesine yer verilmesinin önemine dikkati çekti.

UMMAN’DA KADINLAR VE GENÇLER ÇEVRE POLİTİKALARINDA AKTİF ROL ÜSTLENİYOR

Umman Çevre Kurumu Doğa Koruma Danışmanı Dr. Thuraya Al Sariri, ülkesinde çevre ve enerji sektörlerinde kadınlar ile gençlerin rolünü güçlendirmeye yönelik çalışmaları değerlendirdi.

Kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının katılımıyla oluşturulan bütüncül temsil modeline değinen Al Sariri, eğitim imkânlarının çeşitlendirilmesi, fırsat eşitliğini destekleyen politikalar ve kadınların idari sorumluluklarının artırılmasının bu alandaki gelişime katkı sağladığını belirtti.

Ummanlı kadınlar ve gençlerin çevre koruma, yeşil enerji stratejileri, iklim değişikliğine uyum ve emisyon azaltımı çalışmalarında yalnızca uygulayıcı olarak değil, karar alma mekanizmalarında da etkin rol üstlendiğini ifade etti.

Al Sariri, kapsayıcı yaklaşımın Umman Vizyonu 2040 ve 2050 Net Sıfır Emisyon hedeflerine ulaşılması açısından önemli olduğunu vurguladı.

Uluslararası etkinliklerde ve Umman Pavilyonu’nda sergilenen temsilin ülkenin iklim vizyonunu yansıttığını da kaydetti.

SHOCKAT ADAM: “İKLİM POLİTİKALARINDA KADINLARIN VE GENÇLERİN SESİ DUYULMALI”

Birleşik Krallık Avam Kamarası Milletvekili Shockat Adam, iklim değişikliğinin kadınlar ve gençler üzerindeki etkilerinin somut örneklerle değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

İklim krizinin suya erişim, eğitim, sağlık ve geçim kaynakları üzerindeki olumsuz etkilerine dikkati çeken Adam, kadınlar ve gençlerin iklim politikalarının oluşturulması ve uygulanması süreçlerinde etkin biçimde yer almasının önemini vurguladı.

Birleşik Krallık’ın Leicester kentindeki tekstil sektörü deneyimi ile Bangladeş örneği üzerinden yeşil dönüşüm ve otomasyon süreçlerinin kadın istihdamına etkilerini değerlendiren Adam, Bangladeş’te tekstil fabrikalarının yeşil dönüşümüne rağmen kadın çalışanların işlerini kaybetmesinin önemli bir örnek oluşturduğunu belirtti.

Bu durumun dönüşüm politikalarında toplumsal cinsiyet eşitliğinin gözetilmesi gerektiğini ortaya koyduğunu ifade etti.

İKLİM KRİZİ KADINLARIN GEÇİM KAYNAKLARINI DA ETKİLİYOR

Bangladeş’in Sylhet bölgesinde çay tarımında çalışan kadınların aşırı sıcaklar nedeniyle sağlık ve geçim sorunları yaşadığına değinen Adam, Pakistan ve Afrika ülkelerinde kadınların tarımsal üretime önemli katkı sağlamalarına rağmen çiftçi olarak tanınmadıklarını ve karar alma süreçlerinin dışında bırakıldıklarını dile getirdi.

Adam, olumlu bir örnek olarak Bangladeş’te kadın gönüllülerin öncülüğünde yürütülen afet hazırlık çalışmalarının can kayıplarının azaltılmasına sağladığı katkıyı aktardı.

Gençlerin iklim mücadelesinde hukuki girişimlerle sorumluluk üstlendiğini belirten Adam, kadınların ve gençlerin karar alma mekanizmalarına katılımının yalnızca bu gruplara değil, toplumun tamamına fayda sağlayacağını vurguladı.

Paneldeki değerlendirmelerde, iklim değişikliğiyle mücadelenin başarılı olabilmesi için kadınların ve gençlerin yalnızca iklim politikalarının hedef kitlesi olarak görülmemesi, aynı zamanda politika geliştirme, karar alma ve uygulama süreçlerinde aktif aktörler olarak yer alması gerektiği ortak başlık olarak öne çıktı.