Azerbaycan-Ermenistan, Türkiye-Azerbaycan ve Türkiye-Ermenistan İlişkileri

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Hikmet Hacıyev, İsrail’in Türkiye’yi kışkırtmaya yönelik Ermeni Soykırımı tanıma girişimini ortadan kaldırmak için Ermeni soykırımı iddiaları gündeme geldiğinde (Türkiye’ye bile danışmadan) en sert şekilde kınayan ilk ülke olduklarını ve bunun kendileri için kırmızı çizgi olduğunu ifade etti. Hacıyev, bu konuda İsrail’e  “Yaptığınız iş doğru değil. Eğer bu konuyla Türkiye’yi rahatsız edeceğinizi düşünüyorsanız yanılıyorsunuz.” diyerek kardeşlik görevini yerine getirdiklerini belirtti.

Azerbaycan’ın iç ve dış politikada öncelikli konunun Türkiye olduğunun vurgulaması, Türkiye aleyhine her türlü girişime karşı ilkeli bir tutum sergilenmesi, Türkiye-Azerbaycan dostluğunu ve kardeşliğini ortaya koyan en önemli gelişmeler olsa gerek. Bütün bunlar “bir millet iki devlet” olarak kardeşliğin ve birlikteliğin yansımalarıydı.

Azerbaycan’ın Filistin konusundaki politikasının Türkiye ile örtüşmesi, yani Filistin sorunun çözümü konusunda Türkiye ile aynı düşünceye sahip olması, yani, Doğu Kudüs’ün başkent olduğu bir Filistin Devleti’nin kurulmasından yana bir politika izlemesi “iki devlet bir millet” kardeşliğinin en güzel örneğiydi.

Azerbaycan’ın İran politikası da çok önemli! Azerbaycan, İran’la kardeş ve komşu bir ülke olduklarını her zaman dile getiriyor.  Çünkü Azerbaycan, İran toprak bütünlüğüne saygı gösteriyor. Sınırlarının bir adım ötesinde (İran’da) milyonlarca Azeri soydaşlarının olduğunun bilinci içinde ciddi/tutarlı bir politika izleyerek dengeleri sağlamaya çalışıyor.

Azerbaycan’ın bir tarafında Rusya-Ukrayna savaşı yaşanırken diğer tarafında ABD/İsrail-İran savaşı yaşanıyor! İşte bu iki ateş arasında Azerbaycan tutarlı bir strateji izleyerek sürekli Türkiye istişare ediyor. Bölgede böylesi bir savaş ortamında Azerbaycan topraklarını İsrail’in/(MOSSAD) kullandığı haberleri ve söylentileri çıkıyor. Tamamen asılsız ve yalan haber ve söylentilerdi bunlar. Azerbaycan, İran’ı kardeş ve komşu bir ülke olduğunun her zaman bilinci içinde... Elbet ki böylesi bir kirli propaganda tutmayacaktı ve tutmadı da…

Türkiye ve Azerbaycan’ın ortak yatırımı olan Enerji güvenliğinin sağlanmasına yönelik dev proje olan SOCAR üzerinden İsrail’e petrol sağlanıyormuş gibi asılsız, yalan haberlerin yapılması ve söylentilerin çıkması Türkiye-Azerbaycan dostluğunu bozmaya yönelik kirli propagandaya ne Türkiye ne de Azerbaycan aldırdı. Bu tür şeyler iki kardeş ülkeyi hiçbir zaman etkileyemezdi.

Azerbaycan’ın Azerbaycan’a yönelik soykırıma rağmen Ermenistan’a yönelik nasıl bir barışçı politika izlediği konusu Ermenistan’daki seçimlerden sonra bu konunun yeni anayasaya taşınması bekleniyor.  Şimdilik barış anlaşmasının imzalanacağının önünde hiçbir engel görünmüyor. Yeter ki barış anlaşması imzalansın işte o zaman Azerbaycan-Ermenistan, Türkiye-Azerbaycan ve Türkiye-Ermenistan arasında siyasi, ekonomik, teknolojik, askeri, istihbarı ve kültürel ilişkilerin iyiye gideceği yönünde hiçbir sorun yaşanmayacaktır.

Yılların sorunu olan Zengezur Koridoru’nun açılmasına yönelik Trump’ın devreye girmesi ile yeniden gündeme gelmesi ve Trump Koridoru olarak isminin değiştirilmesi sorunun çözüleceğine yönelik umutları artırıyordu. Ve Zengezur Koridor’nun açılması başta Azerbaycan, Ermenistan ve Türkiye olmak üzere sonra tüm bölge ülkeleri ile birlikte Avrupa’nın da çıkarlarına hizmet edecek. Tabi ki Zengezur Koridoru, Türkiye için jeopolitik açıdan bir o kadar önemliydi.

Türkiye-Azerbaycan açısından bölgede en önemli hususlardan birisi (Bakü-Tiflis-Kars) güzergahı üzerinde TANAP gerçeği! Yani, Bakü/Azerbaycan ve Tiflis/Gürcistan üzerinden gelen Hazar doğal gazın Kars/Türkiye’ye gelip TANAP’a bağlandıktan sonra Avrupa’ya taşınacak olması bölgedeki tüm ülkelerin menfaatine olan bir devası bir proje olduğu için Türkiye için önemi çok büyük.