Yeni Parti’nin İlk Ciddi Sınavı: Demokrasi Şöleni mi, Yoksa Liderlik Krizi mi?
cumha.com.tr, CUMHA Cumhur Haber Ajansı abonesi olan tarafsız bir haber platformudur. Köşe yazıları bölümünde yayımlanan içerikler, yazarların şahsi görüş ve değerlendirmelerinden oluşur. Platform, her görüşten yazara alan açan çok sesli yayın anlayışıyla farklı fikirlerin özgürce ifade edildiği tarafsız bir yayın zemini sunar.
Siyasette kartların yeniden dağıtıldığı, ittifakların ve parti sınırlarının esnediği tarihi günlerden geçiyoruz. Henüz temmuz ayında CHP’deki “mutlak butlan” krizinin ardından büyük umutlarla kurulan ve Meclis’te ana muhalefet koltuğuna oturan Yeni Parti, çiçeği burnunda bir siyasi hareket olarak ilk büyük sınavını “Terörsüz Türkiye” yasa tasarısı oylamasında verdi. Ancak sandıktan çıkan tablo, partinin geleceğine dair çok katmanlı tartışmaları da beraberinde getirdi.
Genel Başkan Özgür Özel, kürsüden “tarihsel bir sorumlulukla” kendisinin ve yönetim kadrosunun bu çerçeve yasaya “Evet” diyeceğini ilan etti. Fakat oylama bittiğinde ortaya çıkan manzara sarsıcıydı: 91 milletvekiline sahip Yeni Parti grubundan tam 54 vekil, genel başkanlarının aksine “Hayır” oyu kullandı. Üstelik Özel’in yakın kurmay yönetiminden üç isim de bu “Hayır” cephesinde yer aldı.
Peki, bu tablo Yeni Parti için ne anlama geliyor? Önümüzde iki farklı okuma biçimi var.
Birinci Okuma: Lider Sultasına Karşı “Ortak Akıl” ve Demokrasi
Parti sözcülerinin ve bizzat Özgür Özel’in savunmayı kurduğu yer tam olarak burası. Siyasi tarihimiz, genel başkanın iki dudağı arasından çıkan karara el kaldırmak zorunda kalan, aksi takdirde ihraç kamçılarıyla terbiye edilen milletvekili gruplarıyla doludur. Yeni Parti, bu oylamada milletvekillerini serbest bırakarak aslında geleneksel “lider sultasını” yıktığını iddia ediyor.
Özel, “Bu partiyi millet kurdu, vekillerimiz seçildikleri illerde halk ne diyorsa onu yapacak” diyerek, yerel tabanın ve milliyetçi reflekslerin sesine kulak tıkamadı. Nitekim vekiller, bölge seçmenlerinden gelen yoğun itirazları Meclis kürsüsüne ve oy rengine yansıttı. Bu yönüyle bakıldığında oylama; katı grup kararlarına hapsolmamış, çoğulcu ve istişareye dayalı yeni bir siyaset tarzının manifestosu gibi sunuluyor.
İkinci Okuma: Erken Gelen Güvensizlik ve Liderlik Zaafiyeti
Madalyonun diğer yüzü ise çok daha sert bir gerçekliğe işaret ediyor. Siyaset bilimi bize der ki; yeni kurulan bir partinin en büyük sermayesi “birlik, disiplin ve rüzgârdır”. Henüz teşkilatlanmasını bile tamamlamamış bir partide, grubun yarıdan fazlasının (54 vekilin) liderin açıkça işaret ettiği yöne gitmemesi, dışarıdan bakıldığında bir “otorite boşluğu” ve “dağınıklık” olarak algılanır.
İktidar bloku ile DEM Parti’nin aynı çizgide buluştuğu bu kritik yasada, Özgür Özel’in “Evet” diyerek Kürt seçmeni ve barış zeminini küstürmeme çabası, kendi milletvekillerinin “Erdoğan’ın siyasi ömrünü uzatma projesine ortak olmayacağız” direnişine çarptı. Bu durum, partinin daha ilk büyük virajda stratejik bir ideolojik netlikten yoksun olduğunu, taban ile tavan arasında ciddi bir doku uyuşmazlığı yaşandığını gösteriyor. Eleştirmenlerin “siyasi eyyamcılık” olarak nitelendirdiği bu “hem evet hem hayır” formülü, partiyi büyütmek yerine amorf bir yapıya büründürebilir.
Sonuç: Yol Ayrımı
Yeni Parti kurmayları “Çatlak yok, liderlik tartışması yok” diyerek yangını söndürmeye çalışsa da, 54 ret oyu Meclis zemininde derin bir iz bırakmıştır.
Eğer Özgür Özel bu “hibrit” yapıyı iyi yönetebilir ve farklı sesleri bir arada tutarak demokratik bir model inşa edebilirse, Yeni Parti Türk siyasetine gerçekten yeni bir soluk getirebilir. Ancak bu serbestlik, ilerleyen günlerde temel politikalarda tam bir koordinasyonsuzluğa ve güç savaşlarına evrilirse, Yeni Parti henüz parlamadan sönen bir siyasi deneye dönüşme riskiyle karşı karşıya kalacaktır.
Meclis’teki o tarihi gecede 54 el, sadece yasaya “Hayır” demedi; aynı zamanda Özgür Özel’in liderlik tarzına ve Yeni Parti’nin kurumsal kimliğine de çok büyük ve yönetilmesi zor bir soru işareti koydu. Bu sorunun cevabını ise partinin önümüzdeki aylarda atacağı adımlar belirleyecektir.