İlk Dijital İmzalı Barış Antlaşması
cumha.com.tr, CUMHA Cumhur Haber Ajansı abonesi olan tarafsız bir haber platformudur. Köşe yazıları bölümünde yayımlanan içerikler, yazarların şahsi görüş ve değerlendirmelerinden oluşur. Platform, her görüşten yazara alan açan çok sesli yayın anlayışıyla farklı fikirlerin özgürce ifade edildiği tarafsız bir yayın zemini sunar.
Tarihte ilk dijital imzalanan barış antlaşmasının, Amerika Birleşik Devletleri ile İran İslam Cumhuriyeti arasında 16 Haziran 2026 tarihinde dijital ortamda karşılıklı olarak onaylanan ve 107 günlük çatışma sürecini sona erdiren anlaşma olduğu ifade edilmektedir.
Böylece yeni bir çağ başlamıştır.
Artık savaşlar; insansız hava araçları, insansız kara araçları ve insansız deniz sistemleri ile yürütülmektedir. Hal böyle olunca, savaşı sona erdiren barış antlaşmalarının da dijital ortamda gerçekleştirilmesi kaçınılmaz görünmektedir.
Oturduğunuz yerden bir düğmeye basıyor, savaşı başlatıyor ve hedefi vuruyorsunuz.
Bilahare yine oturduğunuz yerden dijital imza ile savaşı sona erdiriyorsunuz.
Geleceğin muharebeleri artık eskiden olduğu gibi orduların karşılıklı olarak er meydanında savaştığı çatışmalar olmayacaktır.
Muharebeler, bilgisayar oyunu oynar gibi masabaşından kontrol edilen sistemlerle yürütülecektir.
Karar verme mekanizmalarında da yapay zekâ daha fazla yer alacaktır.
Her şey dijital ortamda gerçekleşecektir.
Ancak ne olursa olsun, sonuçta savaşan yine insandır.
Askerî talimnamelerimizin iç kapağında yer alan şu ifade bugün de geçerliliğini korumaktadır:
“En etkili silah iyi eğitilmiş askerdir.”
Bu tespit doğrudur.
Modern çağın baş döndürücü teknolojik gelişmelerine rağmen, savaş alanında ve sahada fark yaratan nihai unsur insan faktörüdür.
Çünkü masabaşında düğmeye basan da insandır.
Elektronik imzayı atan da insandır.
Eğer eğitimsizse başarısız olması kaçınılmazdır.
Ama eğitimli ise işte o zaman başarı ve zafer mümkün olur.
Sahada insansız askerî araçlar ve silah sistemleri çatışırken, onları yöneten askerler ve komutanlar kritik öneme sahiptir.
Klasik konvansiyonel savaşlarda hedef çoğu zaman cephedeki komutan ve kritik personeldi.
Yeni sistemde ise masabaşında harekâtı yöneten komutan ve uzman personel hedef haline gelmektedir.
Onu etkisiz hale getiren, muharebenin kaderini değiştirebilir.
Dolayısıyla teknoloji ne kadar gelişirse gelişsin, insan faktörü hâlâ belirleyici unsur olmaya devam etmektedir.
Çünkü savaşın merkezinde yine insan vardır.
Ve ne de olsa;
En etkili silah, iyi eğitilmiş askerdir.
